
遍知贝玛嘎波大师教言集PK81སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་མཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་བཞུགས་སོ།།
10-457
༄༅། །སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་མཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་བཞུགས་སོ།།
༄། །ཆོས་ཆོས་སུ་འགྲོ་བ།
༄༅། །སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་མཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་བཞུགས་སོ། ། ༄༅། །འདིར་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་མཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུའི་གསུང་ངག །དུས་གསུམ་གྱི་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་
སུ་བྱོན་པའི་གཞུང་ལམ་ཆེན་མོ་འདི་འཆད་པ་ལ། ཆོས་ཆོས་སུ་འགྲོ་བ། ཆོས་ལམ་དུ་འགྲོ་བ། ལམ་འཁྲུལ་པ་སེལ་བ། འཁྲུལ་པ་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆར་བ་དང་རྣམ་པ་བཞི་ལས། དང་པོ་ལ། 
10-458
འདིས་འགྲོ་བ་ལྷ་མིའི་ཆོས་ལུགས། འདིར་འགྲོ་བ་མངོན་མཐོའི་ཐེག་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ། ལས་འབྲས་བསྒོམ་པ། དགེ་སྒྲུབ་སྡིག་སྤོང་གི་སྤྱོད་པ་གསུམ་ལས།
དང་པོ་ནི། ཡང་དག་ལྟ་བ། ཞེས་གསུངས་པས་ལས་དང་འབྲས་བུ་དང་དཀོན་མཆོག་དང་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྟེ། ལྟ་བ་དེ་
དང་ལྡན་པ་ཞིག་དགོས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ལས་འབྲས་བསྒོམ། ཞེས་གསུངས་པས་བསྒོམ་བྱའི་ལས་འབྲས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་འབྲས་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་འབྲས་སོ། །དང་པོ་ནི།
རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་དུག་ལྔས་ཀུན་ནས་སླངས་ཏེ་ལས་དགེ་བ་འམ་མི་དགེ་བ་སྤྱད་པས། འབྲས་བུ་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཏུ་སྐྱེས་ཏེ་འཁོར་བའི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་
ནོ། །ཀུན་སློང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་དགེ་བ་འབའ་ཞིག་སྤྱད་པས་འབྲས་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་སྟེ་དུས་རྟག་ཏུ་བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་པ་ནི་ཐར་པའམ་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པའི་རྒྱུ་འབྲས་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ངན་པ་བྲ་བོ་བཏབ་ན་བྲ་བོའི་མྱུ་གུ་སྐྱེ། ས་བོན་བཟང་པོ་སཱ་ལུ་བཏབ་ན་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་བདག་ཅག་གི་བདེ་བའམ་སྡུག་བསྔལ་ཅི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཚེ་སྔ་མ་དག་གི་ལས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པའི་རྣམ་སྨིན་ལ་སྤྱོད་པའི་དུས་ཡིན་པས། 
10-459
བདག་སྡུག་བསྔལ་བའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་དེ་སྤང་ཡང་མི་ཚུགས་ལ། བདེ་བ་འདོད་ནའང་འདོད་པ་ལྟར་མི་འགྲུབ་པས། ཇོ་བོ་ཆེན་པོས། བསམ་ཚད་ཐོག་ཏུ་མི་ཁེལ། །ཕ་རོལ་ལས་ལས་གྲུབ་པས། །ལྷོད་
ཀྱིས་གློད་ན་བདེའོ། །ཞེས་གསུངས། ད་ལྟ་མན་ཆད་ཀྱི་བདེ་བའམ་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི། ད་ལྟ་བདག་གིས་དགེ་བ་བསྒྲུབ་པའམ་སྡིག་པ་བྱེད་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་རག་ལས་པ་སྟེ། ད་ལྟ་ཕྱི་མའི་
རྒྱུ་ལ་སྤྱོད་པའི་དུས་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་པ་མཐོང་བའི་ཆོས་འདི་ཉིད་ལ་ཤེས་ཏེ། སྔར་བསོད་ནམས་བསགས་པའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ལ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལོ་ཉེས་ཀྱང་དེའི་ལོ་ལེགས་
ནས་འོང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་ནོར་འགྲུབ་བླ། གཞན་གྱི་ཕྱུགས་དང་ནོར་ལྟ་བུ་ལ་གོད་ཁ་བྱུང་ནའང་དེའི་ཕྱུགས་དང་ནོར་ལ་མི་འབྱུང་། བསོད་ནམས་མ་བསགས་པ་ལ་གཞན་བྱིང་གི་ལོ་ལེགས་ཀྱང་དེའི་
དེ་མ་ལེགས་པ་འོང་། གཞན་ལ་གོད་ཁ་མ་བྱུང་ཀྱང་དེ་ལ་འབྱུང་གི་འདུག་པ། ལུང་ལས་ཀྱང་། འགྲོ་འདི་ཐམས་ཅད་ལས་ལས་བྱུང་། །ལས་རྣམས་ཀུན་ལ་མཐུ་ཡོད་པས། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐྱིད་
སྡུག་འདི། །ལས་རྣམས་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ།

遍知贝玛嘎波大师教言集PK81
三士道珍贵花鬘
三士道珍贵花鬘
法入于法。
三士道珍贵花鬘。此处所讲"三士道珍贵花鬘"，乃法王月光童子之教言，是一切三世诸佛现前成就圆满佛陀的主要大道。对此解说分为四点：法入于法、法入于道、遣除道中迷误、迷误显现为智慧。首先，
关于"法入于法"，分为趣入天人善法和趣入增上乘两部分。首先，天人善法又包括世间正见、修持业果、行持善断恶三部分。
第一，正见。所谓"正见"，即相信业果、三宝、真谛等的存在，这就是世间正见，必须具备这种见解。
第二，"修业果"。所修之业果分为两种：轮回的因果和涅槃的因果。首先，轮回因果是：以五毒烦恼为因发起善或不善之业，其果报是转生六道，感受轮回的苦乐。若以无烦恼的动机单纯行善，则得涅槃果报，恒时安住于乐中，这就是解脱或涅槃的因果。譬如播下劣种野稻则生野稻苗，播下优良稻种则生稻苗。
因此，我们所经历的一切苦乐，都是前世业力成熟的报应。所以当我们遭受痛苦时，无法摆脱这痛苦；想求快乐，也难如愿以偿。如大师所言："所愿不能尽如意，一切皆由业力成，放松放下最安乐。"
从现在开始的苦乐，取决于我们现在行善或作恶的行为，因为现在正是造作未来因的时刻。这一点从现世就能了知：以前积累福德的人，即使他人遇到歉收，他却丰收；财富和资产容易获得；当他人的牲畜和财产遭遇损失时，他的却不会受损。未积累福德的人则相反，尽管他人丰收，他却歉收；他人未遭损失，他却遭遇损失。经中也说："此诸众生皆由业生，一切业有大力，众生的苦乐皆应了知为业所致。"


 །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ། ད་ལྟ་དགེ་བའི་ལས་འབའ་ཞིག་བྱེད་པ་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་བསམས་པ་མི་འགྲུབ་པའང་འདུག །མི་དགེ་བ་འབའ་ཞིག་བྱེད་པ་དེ་ལ། 
10-460
བསམས་པ་འགྲུབ་པའང་འདུག་པས། དགེ་བ་ལས་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་དང་། མི་དགེ་བ་ལས་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་ཟེར་བའང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་དེ་འདྲ་ཅི་ཡིན་སྔར་བཤད་པ་བཞིན། འདིར་སྡུག་
པ་དང་བསམས་པ་མི་འགྲུབ་པ་ནི་སྔར་སྤྱད་པའི་རྣམ་སྨིན་སྨིན་པ་ཡིན། འདིར་སྤྱད་པ་དེ་གདོད་འབྱུང་བ་ཡིན། དེ་ཡང་ལས་སྟོབས་ཆེ་བ་ཚེ་འདི་ཁ་དང་། ཆུང་ན་དེ་འདྲ་བ་དུ་
མ་བསགས་ནས་ཚེ་ཕྱི་མའམ་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་སྨིན་པར་འགྱུར་བས་ཏེ། མདོ་ལས། ལུས་ཅན་དག་གི་ལས་རྣམས་ནི། །བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཡང་ཆུད་མི་ཟ། །ཚོགས་ཤིང་དུས་ལ་བབ་པ་ན། །འབྲས་བུ་
ཉིད་དུ་སྨིན་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས། ཡང་འགའ་ཞིག་ན་རེ། ད་ལྟ་དགེ་བ་སྤྱད་པས་སྔར་ཕན་ཆད་ཀྱི་མི་དགེ་བ་འདག་པར་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རྣམ་
པར་སྨིན་པར་གྲུབ་པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་ནི་སྤང་མི་ཐུབ། རྒྱུ་མེད་པར་བདེ་བ་ཡང་མི་འབྱུང་། ལུགས་དེ་ནི། ད་ལྟ་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པ་ཕྱིས་རྣམ་སྨིན་སྐྱེད་རུང་གི་ས་བོན་ཀུན་གཞི་
ལ་བསྒོས་པ་དེ་འདག་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན། དེས་ན་སྤང་བྱ་སྤོང་བ་ཐམས་ཅད་ས་བོན་ལ་གནོད་པ་སྐྱེལ་བ་ཡིན་ལ། གཉེན་པོ་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་པ་ཐམས་ཅད་ས་བོན་ལ་སོས་འདེབས་པའོ། །
10-461
གསུམ་པ་ནི། དགེ་སྡིག་འཇུག་ལྡོག་སྤྱོད་པ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པས། བདག་ཕྱི་མ་བདེ་བའམ་ལེགས་པ་ནི་འདོད་མོད་དེ་ལྟ་ན་མིའམ་ལྷར་སྐྱེ་དགོས། གནོད་པའམ་སྡུག་བསྔལ་ནི་མི་འདོད་པ་ཡིན་ན་
ངན་སོང་གསུམ་དུ་མ་སྐྱེས་པ་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ལ་མཐོ་རིས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དགེ་བ་སྒྲུབ་པར་འདུག་པས་དགེ་བ་ཕྲ་མོ་ཚུན་ལ་བརྩོན་པར་བྱ། ངན་སོང་གི་རྒྱུ་ནི་མི་
དགེ་བར་འདུག་པས་སྡིག་པ་ཕྲ་མོ་ཚུན་ལའང་འཇིགས་པར་བལྟས་ཏེ་དོར་བར་བྱའོ། །དགེ་བའང་གཉིས་ལས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་ནི་མི་དང་འདོད་པའི་ལྷར་འགྲུབ། མི་གཡོ་བའི་ལས་
ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་འགྲུབ་པོ། །སྡིག་ཏོ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ནི་ངན་སོང་གསུམ་འགྲུབ་པར་བྱེད་ལ། མཐོ་རིས་ནི་བདེ་བ་དང་ལྡན། གནོད་པ་ཉུང་། དན་འགྲོ་ནི་སྡུག་
བསྔལ་མང་། གནོད་པ་མང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་གནོད་པ་ཡང་། དམྱལ་བ་ན་ཚ་གྲང་བཅད་གཏུབས་བཙོ་སྲེག །ཡི་དྭགས་ལ་བཀྲེས་སྐོམ། དུད་འགྲོ་ལ་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བཀོལ་སྤྱོད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བས་
ན་དགེ་བ་བསྒྲུབ། དེ་སྒྲུབ་པའང་མི་དགེ་བ་ལས་བཟློག་དགོས། མི་དགེ་བའང་ལུས་ཀྱི་གསུམ། ངག་གི་བཞི། ཡིད་ཀྱི་གསུམ། དགེ་བའང་དེ་ལས་བཟློག་པ་བཅུར་བཞག་གོ །མི་དགེ་བ་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་སྤོང་བའམ། 
10-462
ཐ་ན་ཡང་ཉིན་ཞག་གཅིག་སྤོང་མི་ནུས་པས་རྒྱུ་མ་ཚང་། དེ་ཙམ་ཡང་སྤོང་མི་ནུས་ན་གང་རུང་རེ་ཉིན་ནམ་མཚན་རེ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བླང་ངོ་། དེ་ཡང་སྡོམ་བརྒྱད་ལས་བཤད་པ་
བཞིན་གོ་མི་དང་ཚངས་སྤྱོད་དམ། འདུལ་མངོན་ལས། འདོད་པ་སྤོང་མི་ནུས་ཉེས་པ་སྤོང་ནུས་ན་ཡོངས་རྫོགས་དང་། གཞན་ཕལ་ཆེར་དང་། སྣ་འགའ་དང་། སྣ་གཅིག་པ་འམ་ཉིན་ཞག་གཅིག་པ་བསྙེན་གནས་
ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་དང་། གནས་འཇོག་གི་མདོ་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་གྱི་ཉི་ཚེ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འཛིན་འཇུག་པ་རྣམས་སོ། །སྦྱིན་པ་ཡང་གཏོང་། བཟོད་པ་དང་། དགེ་བ་
ལ་བརྩོན་འགྲུས་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་བཞི་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་ཡང་སྒོམ། ཤེས་རབ་གོང་དུ་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསླབ་པ་རྣམས་སོ།

对此，有人心想："现在单纯行善却遭受痛苦且愿望不能实现，而专做不善之人反而能如愿以偿，因此说善行只产生快乐、恶行只带来痛苦的说法似乎不合理。"这种情况如前所述，这里所遭受的痛苦和愿望不能实现，是过去所造业的果报成熟；而现在所行之业，则将来才会结果。业力大的当生即报，业力小的则需积累多次后在来世或其他时机成熟。如经中所说："有情众生所造业，百劫不灭不消失，因缘会聚时节至，必定感得相应果。"
又有人问："现在修习善业可以清净过去的不善业，不是这样教导的吗？如果是，那该如何理解呢？"已经成熟为痛苦的果报是无法避免的，无因也不可能生起快乐。此处的意思是：现在尚未成熟但未来能产生果报的、已在阿赖耶识中留下的种子可以被净除。因此，一切断除所断之行为都是在损害种子，一切修持对治的行为都是在培育种子。
第三，"善恶取舍之行"。我们希望将来获得安乐或美好，就必须转生为人或天神；不愿遭受伤害或痛苦，就必须避免转生三恶道。要做到这些，上界之因是善业，因此要努力行持哪怕微小的善行；恶道之因是不善业，因此要视哪怕微小的罪行为可畏并舍弃。
善业又分两种：福德业行可成就人道及欲界天，不动业行可成就色界及无色界。罪业或不善法则成就三恶道。上界充满快乐、损害少；恶道则痛苦多、损害多。这些损害包括：地狱中的寒热、割截、煮烧；饿鬼的饥渴；旁生界的互相吞食、役使等。
因此，要修持善业，修善必须远离不善。不善包括身三、语四、意三，善则是与此相反的十善。不善业要尽形寿断除，或者至少在一昼夜内断除，若做不到则因缘不足。即使做不到这些，也可受持在白天或夜晚断除某一种不善的戒律。
这些戒律如八关斋戒所说的居士戒和梵行戒；或如《律藏》和《阿毗达磨》所说：若不能断欲但能断罪则有圆满戒、大部分戒、少数戒、单一戒，或一日戒如八支近住戒；以及如《住处经》所说的局部戒律；还有皈依三宝的引导。也要行持布施、忍辱、精进于善法、修习四种世间禅定和四等至，并为增长智慧而学习这些学处。


 ། གཉིས་པ་འདིར་བགྲོད་པ་མངོན་མཐོའི་ཐེག་པ་
ནི། འབྲས་བུ་མཐོ་རིས་ལྷ་མི་གཉིས། །འབྲས་བུ་ནི་ཡོན་ཏན་བདུན་དང་ལྡན་པས་མཐོ་རིས་ཏེ། ཡོན་ཏན་བདུན་ནི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་དབྱིག་གཉེན་གྱིས། ཚེ་རིང་དེ་བཞིན་ནད་མེད་དང་། །གཟུགས་དང་
སྐལ་བ་བཟང་དང་རིགས། །ནོར་དང་ཤེས་རབ་དག་དང་བདུན། །ཡོན་ཏན་མདོ་སྡེ་དག་ལས་གསུངས། །དེ་ཡང་མིར་གྱུར་པ་དང་། འདོད་པའི་ལྷ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ལྷ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ལྷ་གང་རུང་གི་ནང་དུ་སྐྱེས་པའོ། །
10-463
གཟུགས་མེད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་དང་པོ་གཉིས་དང་ལྡན་ནོ། །དེས་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུ་བསྡུས་པ་ཡིན་ཞེས་སོ།། །།
༄། །ཆོས་ལམ་དུ་འགྲོ་བ།
གཉིས་པ་ཆོས་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་ལ། འདིས་བགྲོད་པ་ཉན་རང་གི་ཉམས་ལེན། འདིར་བགྲོད་
པ་བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས།
༈ བགྲོད་པ་ཉན་རང་གི་ཉམས་ལེན་ལ། ལྟ་བ་བདག་མེད་རྟོགས་པ།
དང་པོ་ལ། ལྟ་བ་བདག་མེད་རྟོགས་པ། སྒོམ་པ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་ཤེས་པ། སྤྱོད་པ་བསླབ་པ་གསུམ་ལ་ཞུགས་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། བདག་མེད་ལྟ་
བ་ཞེས་གསུངས་པའི་བདག་ནི། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བདག་དང་། བདག་གི་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་། སྐྱེ་བ་པོ་དང་། གསོ་བ་དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། གང་ཟག་དང་། ཤེས་ལས་སྐྱེས་
དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་དང་། རྟག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ཏེ། སྔོན་གྱི་མཁན་པོ་རྣམས་ཀྱིས། མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བཏགས་པའི་བདག་དང་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་མེད་
པས་ན་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས། དེ་མེད་པར་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་དུ། མུ་སྟེགས་རྣམས་ཀྱིས་གང་བཏགས་པའི། །བདག་དེ་རིགས་པས་དཔྱད་
ན་འདིར། །ཕུང་པོ་ལས་ནི་གཞན་ཀུན་ཏུ། །འགའ་ཡང་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ཡིན་ན་དེ་མི་རྟག །དེ་ཡང་བདག་གི་ཚུལ་མ་ཡིན། །མི་རྟག་པ་དང་རྟག་པ་གང་། །རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ནམ་ཡང་མིན། །
10-464
ཆོས་ཅན་ཡོད་ན་ཆོས་རྣམས་ལ། །འཇིག་རྟེན་ན་ནི་སྤྱོད་འཇུག་ན། །བདག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་མེད་པར། །བྱེད་པ་པོ་ཞེས་གང་ལ་བཏགས། །གང་ཕྱིར་རྟག་པ་རིམ་གྱིས་དང་། །ཅིིག་ཆར་གྱིས་དོན་མི་
བྱེད་པ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་ཕྱི་ནང་དུ། །རྟག་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད། །གལ་ཏེ་ནུས་ན་ཅི་ཕྱིར་ལྟོས། །དེ་ནི་ཅིག་ཆར་དངོས་འབྱིན་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དངོས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ། །དེ་ནི་རྟག་
དང་ནུས་ལྡན་མིན། །རྟག་མིན་དངོས་པོ་མིན་ཞེ་ན། །དངོས་རྣམས་རྟག་ཏུ་སྐད་ཅིག་པས། །དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་ལ་ནི། །བྱེད་པོ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅི། །ཞེས་པའོ།། །།
༈ སྒོམ་པ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་ཤེས་པ།
གཉིས་པ་ཉེས་དམིགས་སྒོམ། ཞེས་
གསུངས་པས་མདོར་བསྟན་ཏེ། རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་བསམ་པ། འཆི་བ་མི་རྟག་པ་སྒོམ་པ། འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ལྟ་བ། མྱང་འདས་ཀྱི་ཕན་ཡོད་ལ་འདུན་པའོ། །
དང་པོ་ནི། མི་ཁོམ་པའི་གནས་བརྒྱད་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དལ་བ་དང་། རང་དང་གཞན་གྱི་འབྱོར་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྤྱོད་འཇུག་ལས། དལ་འབྱོར་འདི་ནི་རྙེད་
པར་ཤིན་ཏུ་དཀའ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ད་ལྟ་དབང་པོ་ལྔ་ལ་སྐྱོན་མ་ཞུགས་སྡོམ་པ་གསུམ་གྱི་རྟེན་དུ་རུང་བའི་མི་ལུས་ཐོབ་པ་འདི་ཡང་ཁ་རྗེ་དང་སྟབས་ཁ་ཡགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཐོབ་པ་མིན། 
10-465
སྔ་མ་ཕན་ཆད་དུ་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསགས། དཀའ་ལས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱས་པས་ཐོབ་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཐོབ་པར་དཀའ་བའི་མི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་འདི་ཐོབ་པའི་དུས་འདི་ལ། དམ་
པའི་ཆོས་མ་བྱས་ན་ཕྱི་མ་ཕན་ཆད་དུ་མི་ཁོམ་པའི་གནས་བརྒྱད་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་ཆོས་བྱ་བའི་སྐབས་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ཡང་སྤྱོད་འཇུག་ལས། གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཕན་པ་མ་བསྒྲུབས་ན། །
ཕྱིས་ནས་ཡང་དག་འབྱོར་པར་ག་ལ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ།

第二，趣入增上乘者：
"果为上界天人二。"此果具七种功德故名上界。七种功德，大师世亲说："长寿及无病，色相与好运，高贵种姓与，财富及智慧，七德经中说。"这是指生为人或欲界天、色界天、无色界天任一之中。无色界具有前两种功德。以上所述即为下士道的摄要。
法入于道
第二，法入于道分为：此道所行声闻缘觉的修行，此处所行菩提两种。
声闻缘觉的修行包括：了悟无我见解，了知轮回过患的修行，行持三学三方面。首先，"无我见解"所说的"我"，是外道所增益的我、我所、众生、命、生者、养育者、人、补特伽罗、由识而生者、作者、受者、常见等。如古代堪布们所说："由于没有外道所假立的我和众生等，故称无我。"
大师龙树在《菩提心释》中这样确立其不存在："外道所假立，此我以理观，蕴外遍一切，何处亦不得。若即蕴则无常，彼非我之相，无常与常性，能依所依非。若有法之体，诸法世间行，既无所谓我，依何立作者？由于常性无法，次第或顿时作用，是故内外一切，常性事物皆空。若有能力何需待缘，应能顿时生果；若需依赖他物，则非常亦非具能。若谓非常非事物，事物皆刹那性，于无常事物中，作者性何因？"
了知轮回过患的修行
第二，"修过患"是略说。广说则包括：思维暇满难得，修无常死亡，视轮回为痛苦，希求涅槃利益。
首先，远离八无暇处的自性闲暇和自他圆满非常难得，如《入行论》所说："暇满此身极难得。"现今获得五根无损、堪为三律仪之所依的人身，并非仅靠善言和好运而得。是因往昔累积无量资粮、付出无量艰辛而获得的。如此难得的珍贵人身既已获得，若不修行正法，往后无论转生哪一种八无暇处都无修法之机会。如《入行论》所言："若此不行利益事，后世何能获圆满？"


 །གཉིས་པ་མི་རྟག་པ་སྒོམ་པ་ནི། ཆོས་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ཕྱི་བཤོལ་དུ་བཞག་པས་མི་ཡོང་། ད་ལྟ་ཉིད་ནས་ཉམས་སུ་ལེན། དེ་
ཅི་ཏེ་སྙམ་ན། དལ་འབྱོར་གྱི་མི་ལུས་ཐོབ་ནས་ཀྱང་མི་ཚེ་ལོང་མེད་ཡུན་རིང་མི་སྡོད་དེ། འཆི་བའི་འཇིགས་པ་འོང་ངེས། འོང་བ་དེ་ཡང་ནམ་ཡོང་ཆ་མེད། དེ་བྱུང་བའི་དུས་ཅིས་
ཀྱང་མི་སྟོངས་པ་ཡིན། ཤི་ནས་རྒྱང་འཕེན་པའི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཅང་མེད་དུ་མི་འགྲོ །ལས་དགེ་མི་དགེའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁོར་བར་མཐོ་དམན་གྱི་སྐྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་ལེན་དགོས། དེས་ན་ད་ལྟ་
སྙིགས་མ་ལྔ་ནི་བདོ། ཚེ་ལ་རང་དབང་ནི་མ་ཐོབ། ན་སོ་དར་ལ་བབ་པ་རྣམས་ཀྱང་མར་མེ་རླུང་གིས་བཏབ་པ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ཚེགས་མེད། རྫས་དང་ཡོ་བྱད་མང་པོ་བསགས་ཀྱང་རང་ལ་ཕན་པའི་ངེས་པ་མེད། 
10-466
དུས་རྟག་ཏུ་ཉེ་དུ་འབྲེལ་བའི་རྩིས་བྱས་ཀྱང་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རང་ལ་མི་སྟོངས། དེ་ལྟར་ཡང་སྤྱོད་འཇུག་ལས། རྙེད་པ་མང་པོ་ཐོབ་གྱུར་ཅིང་། །ཡུན་རིང་བར་དུ་བདེ་སྤྱད་ཀྱང་། །ཆོམ་པོས་
ཕྲོགས་པ་ཇི་བཞིན་དུ། །སྒྲེན་མོ་ལག་པ་སྟོང་པར་འགྲོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། གཉེན་བཤེས་ཚོགས་ཀྱིས་མཐའ་བསྐོར་ཀྱང་། །སྲོག་ཆད་པ་ཡི་ཚོར་བ་དག །བདག་ཉིད་གཅིག་པུས་མྱོང་བར་འགྱུར། །
ཞེས་གསུངས་སོ། །འཆི་བའི་ནད་ཀྱིས་ཐེབས། སྨན་དང་སྔགས་དང་རིག་པ་གང་གིས་ཀྱང་མཐུ་རྡུགས་པའི་དུས་སུ། སྐྱབས་ཆེན་དམ་པའི་ཆོས་མིན་པ་མི་འདུག་སྙམ་བསྒོམ་མོ། དེ་ལྟ་བུའི་མི་རྟག་པ་
མ་བསྒོམས་ཤིང་རྒྱུད་ལ་མ་སྐྱེས་ན་ཆོས་བྱེད་པ་ལྟར་སྣང་དུ་སོང་། ཚེ་འདིའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀུན་ནས་སླང་བའི་སྒྲུབ་པ་ཅི་ཙམ་བྱས་ཀྱང་འཁོར་བ་ལས་འཕགས་མི་སྲིད་པ་ཡིན། མི་
རྟག་པ་འདི་བསྒོམས་ནས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ན་ཚེ་འདིའི་བྱ་བྱེད་དམ་ལས་གང་ལ་ཡང་བློ་མི་འཇུག །དགོས་མེད་ཀྱི་བློ་གཅིག་འབྱུང་སྟེ། བློ་སྣ་དེ་བྱུང་ཙ་ན་ཆོས་ལམ་དུ་མི་འགྲོ་བ་
ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་དེ་དགེ་སྦྱོར་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་པར་འོང་བ་ཡིན། དཔེར་བགྱི་ན། གནད་གཅོད་ཀྱི་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་པའི་དུས་སུ་ཚེ་འདི་ལ་རེ་ཐག་ཆད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་བློ་དང་བྲལ་བ་དུས་མཉམ་པ་ལྟ་བུའོ། །
10-467
ཚེ་འདི་ལ་བློ་སྣ་འགྱུར་ཟེར་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་དང་མ་བྲལ་བར་འདུག་ན་ཚེ་འདི་ལས་བློ་མ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ལུང་དང་རིགས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་ཀྱིན་མི་
རྟག་པ་བསྒོམ། གསུམ་པ་འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ལྟ་བ་ནི། བདག་འཁོར་བ་ན་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ལས་འོས་མེད། དེ་ལ་དམྱལ་བ་ན་ཚ་གྲང་མ་གཏོགས་བདེ་བའི་གོ་སྐབས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་
མེད། ཡི་དྭགས་ལ་བཀྲེས་སྐོམ། བྱོལ་སོང་ལ་བཀོལ་སྤྱོད། ལྷ་ལ་འཆི་འཕོ་ལྟུང་བྱེད། ལྷ་མ་ཡིན་ལ་འཐབ་རྩོད། མི་ལ་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་མམ་བརྒྱད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་བས་བདེ་བའི་གོ་སྐབས་སྐད་ཅིག་
ཀྱང་མི་འདུག་པ་སྙམ་དུ་ཡང་ཡང་བསམ་པས་འཁོར་བ་འདི་མེ་དོང་དང་འདྲ། བཙོན་ར་དང་འདྲ། གཤེད་མས་རལ་གྲི་འདེབས་པ་དང་འདྲ། ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལས་མི་འདུག་
སྙམ་པའོ། །དེ་ལ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་བསྒོམས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁོར་བ་མཐའ་དག་ལས་བློ་འགྱུར་ནས་མཐོ་རིས་ཀྱི་བདེ་བ་ལའང་སྐྱུག་ནད་ཅན་གྱི་སྔས་ཁར་ཟས་བཞག་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་བ་
ཞིག་འོང་། དེ་མ་བྱུང་བར་འདོད་ཡོན་ལ་ཞེན་ཆགས་སྐྱེ་ཡི་འདུག་ན་ད་དུང་བློ་སྣ་མ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་ཡང་ཡང་དུ་བསྒོམ་མོ།

第二，修无常是：修行正法不能拖延到以后，应从现在开始实践。为何如此？即使已获暇满人身，人生短暂不会长久，死亡恐惧必定会来。它何时到来无法确定，但死亡之时必定不会空过。死后也不会像顺世外道所说的那样变成虚无，而是由善恶业力的力量在轮回中转生各种高低不同的生命形态。因此，现在五浊已近，寿命无法自主，即使年富力强者也如被风吹灭的灯火般毫无阻碍地离去。虽然积聚许多财物和资具，但对自己是否有益也无定论。虽然常与亲友相处，但所有这些人都无法替代自己。如《入行论》所说："获得诸多财富，长久享受安乐，如被盗贼掠夺，赤裸空手而去。"
又在同论中说："虽为亲友众围绕，命终之苦唯独自感受。"
当被死亡之病击中，药物、咒语和明咒任何方法都无效之时，除了作为大皈依处的正法外别无他法，应当如此思维。若不修习这种无常观，不能在心相续中生起，则只是表面上修法，被今生分别念所驱使的任何修行都不可能超越轮回。
如果修持无常并在相续中生起，则对今生的一切事业或活动都不会生起兴趣，会生起一种无所求的心态。一旦生起这种心态，就没有不入法道的可能，一切善行都将成为真实修行。例如，当遭受致命疾病时，对今生断绝希望与断绝八世间法的心同时生起。
虽说对今生的心态已转变，但若仍未断除对八世间法的执著，则实际上心态尚未转变，因此应当反复通过经教和推理确立无常，并反复修习。
第三，视轮回为痛苦：我必定会转生为六道众生之一。其中地狱道除了寒热之外没有一刻安乐的机会；饿鬼有饥渴；旁生有役使；天神有死堕；阿修罗有争斗；人道有三苦或八苦，因此没有一刻安乐的机会。应当反复思维，认识到轮回如火坑、如监狱、如被刽子手用剑刺杀，无论如何皆唯有痛苦。
依靠修习轮回过患，心对整个轮回转变，甚至将上界的安乐也视为如同呕吐病人枕边放置食物一般。若未生起此念而仍对欲乐生起贪著，则心态尚未转变，因此应当反复修习轮回过患。
;


 །བཞི་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕན་ཡོན་ལ་འདུན་པ་ནི། 
10-468
འཁོར་བ་ལས་ཐར་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་འབའ་ཞིག་ཞི་ཞིང་བདེ་བ་དེའི་ཕྱིར་དེ་བདག་གི་སྐྱབས་དང་གནས་སུ་ཤེས་ནས། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་
ཆོས་ལ་འདུན་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ཡང་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་ནི་གནོད་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ཡིན་གྱི། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནི་མངོན་པར་སྐབས་ཡོད་པ་སྟེ། བདག་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་ལེགས་
པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ནན་ཏན་གྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་བམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་སྐྱེས་པ་སྟེ། འདི་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་
བྱང་ཆུབ་བམ། རང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཐོབ་བྱ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ། ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཡོད་
པའི་འདི་ཉིད་དང་པོའོ།། །།
༈ སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།
གསུམ་པ་སྤྱོད་པ་བསླབ་པ་གསུམ་ལ་ཞུགས་པ་ལ། ངེས་འབྱུང་བསླབ་པ་གསུམ་སྤྱོད་པ། ཞེས་མདོར་བསྟན། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལས། དང་པོ་ནི། དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། 
10-469
ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང་། དབང་པོའི་སྡོམ་པ་དང་། ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་དང་། ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང་ཆ་སྨད་ལ་མི་ཉལ་བར་རྗེས་སུ་བརྩོན་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཉིད་
དོ། །དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ནི་ཡན་ལག་དྲུག་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཡན་ལག་དྲུག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པར་གནས་པ་དང་། སོ་སོ་ཐར་པའི་སྡོམ་པས་བསྡམས་
པ་དང་། ཆོ་ག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཕྲ་རབ་ཙམ་ལ་ཡང་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང་། བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་ཡང་དག་པར་བླངས་ཤིང་
སློབ་པར་བྱེད་པའོ། །དབང་པོའི་སྡོམ་པ་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་དྲན་པ་ཀུན་ཏུ་བསྲུང་བ་དང་། དྲན་པ་ལ་རྟག་འགྲུས་བྱེད་པ་དང་། དྲན་པས་ཡིད་ཀུན་ཏུ་བསྲུང་
བ་དང་། གནས་སྐབས་མཉམ་པ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པའོ། །ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་ཤིང་ཟས་ཟ་བར་བྱེད་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། རྒྱགས་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། སྒེག་པའི་
ཕྱིར་མ་ཡིན། བརྒྱན་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་གྱི། ལུས་འདི་གནས་པར་བྱ་བ་དང་། བཀྲེས་པ་བསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཚོར་བ་རྙིང་པ་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། 
10-470
གསར་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བདག་འཚོ་ཞིང་སྟོབས་དང་བདེ་བ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་སེམས་པ་ཡིན་
ནོ། །ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང་ཆ་སྨད་ལ་མི་ཉལ་བར་བརྩོན་པ་ནི། ཇི་སྲིད་དུ་མི་ཉལ་བ་དེ་སྲིད་དུ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་མི་སྤོང་ཞིང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང་། རྒྱུན་
དུ་ཆུད་པ་དང་། རྟག་འགྲུས་བྱེད་པ་དང་། དུས་སུ་ཉལ་བར་བྱེད་ཅིང་དུས་མ་ཡིན་པར་མི་ཉལ་བ་དང་། ཉལ་ན་ཡང་ཀུན་ནས་གནོད་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཉིད་ལོག་པར་བྱེད་ཅིང་། སེམས་
ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། དུས་སུ་སད་པར་འགྱུར་ཞིང་ལྡང་བའི་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བའོ། །ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ནི། ལུས་ཀྱི་ལས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། ངག་དང་ཡིད་
ཀྱི་ལས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ།

 །བཞི་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕན་ཡོན་ལ་འདུན་པ་ནི། 
10-468
འཁོར་བ་ལས་ཐར་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་འབའ་ཞིག་ཞི་ཞིང་བདེ་བ་དེའི་ཕྱིར་དེ་བདག་གི་སྐྱབས་དང་གནས་སུ་ཤེས་ནས། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་
ཆོས་ལ་འདུན་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ཡང་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་ནི་གནོད་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ཡིན་གྱི། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནི་མངོན་པར་སྐབས་ཡོད་པ་སྟེ། བདག་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་ལེགས་
པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ནན་ཏན་གྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་བམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་སྐྱེས་པ་སྟེ། འདི་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་
བྱང་ཆུབ་བམ། རང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཐོབ་བྱ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ། ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཡོད་
པའི་འདི་ཉིད་དང་པོའོ།། །།
༈ སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།
གསུམ་པ་སྤྱོད་པ་བསླབ་པ་གསུམ་ལ་ཞུགས་པ་ལ། ངེས་འབྱུང་བསླབ་པ་གསུམ་སྤྱོད་པ། ཞེས་མདོར་བསྟན། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལས། དང་པོ་ནི། དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། 
10-469
ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང་། དབང་པོའི་སྡོམ་པ་དང་། ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་དང་། ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང་ཆ་སྨད་ལ་མི་ཉལ་བར་རྗེས་སུ་བརྩོན་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཉིད་
དོ། །དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ནི་ཡན་ལག་དྲུག་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཡན་ལག་དྲུག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པར་གནས་པ་དང་། སོ་སོ་ཐར་པའི་སྡོམ་པས་བསྡམས་
པ་དང་། ཆོ་ག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཕྲ་རབ་ཙམ་ལ་ཡང་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང་། བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་ཡང་དག་པར་བླངས་ཤིང་
སློབ་པར་བྱེད་པའོ། །དབང་པོའི་སྡོམ་པ་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་དྲན་པ་ཀུན་ཏུ་བསྲུང་བ་དང་། དྲན་པ་ལ་རྟག་འགྲུས་བྱེད་པ་དང་། དྲན་པས་ཡིད་ཀུན་ཏུ་བསྲུང་
བ་དང་། གནས་སྐབས་མཉམ་པ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པའོ། །ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་ཤིང་ཟས་ཟ་བར་བྱེད་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། རྒྱགས་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། སྒེག་པའི་
ཕྱིར་མ་ཡིན། བརྒྱན་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་གྱི། ལུས་འདི་གནས་པར་བྱ་བ་དང་། བཀྲེས་པ་བསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཚོར་བ་རྙིང་པ་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། 
10-470
གསར་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བདག་འཚོ་ཞིང་སྟོབས་དང་བདེ་བ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་སེམས་པ་ཡིན་
ནོ། །ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང་ཆ་སྨད་ལ་མི་ཉལ་བར་བརྩོན་པ་ནི། ཇི་སྲིད་དུ་མི་ཉལ་བ་དེ་སྲིད་དུ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་མི་སྤོང་ཞིང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང་། རྒྱུན་
དུ་ཆུད་པ་དང་། རྟག་འགྲུས་བྱེད་པ་དང་། དུས་སུ་ཉལ་བར་བྱེད་ཅིང་དུས་མ་ཡིན་པར་མི་ཉལ་བ་དང་། ཉལ་ན་ཡང་ཀུན་ནས་གནོད་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཉིད་ལོག་པར་བྱེད་ཅིང་། སེམས་
ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། དུས་སུ་སད་པར་འགྱུར་ཞིང་ལྡང་བའི་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བའོ། །ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ནི། ལུས་ཀྱི་ལས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། ངག་དང་ཡིད་
ཀྱི་ལས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
第四、渴仰涅槃的利益
从轮回中解脱即是获得涅槃。那唯一寂静安乐的境界，应当了知它是我的皈依处和安住处，为了获得它而对善法生起渴求。其中，居住在家中是危害和烦恼之处，而出家则是明显有庇护之处。我应当从家庭出离，于善说的法律中善加出家，通过精进修持声闻菩提或独觉菩提——这称为"发声闻菩提心"或"发独觉菩提心"。所要获得的涅槃有寂静涅槃和不住涅槃两种，此处是指第一种。
进入实修行为：详解增上戒学
第三、进入三学修行中，略说"出离修三学"，详细解释增上戒学、增上定学和增上慧学。
首先，就前文所生起的善法欲求而言，应当于善说的法律中出家，并具足戒律的防护、根门的守护、饮食知量、初夜后夜不卧精进、正知而行。
其中，戒律的防护具有六个方面：出家者住于持戒、受持别解脱戒、仪轨圆满、行为圆满、对微细罪过亦生畏惧、受持并学习学处。
根门守护是指：依靠这戒律防护，守护正念、于正念中精勤、以正念守护心意、使其安住于平等状态。
饮食知量是指：经观察而食用，不为贪求、不为骄傲、不为装饰、不为美容，而是为了维持此身体、消除饥饿、利益梵行、断除旧苦、防止新苦生起、为了自身能活命并具足力量、安乐、无过且安住于乐触而思惟。
初夜后夜不卧精进是指：只要不睡眠，就不舍弃善法方面，精进于修习善法、相续不断、恒常精勤、适时而眠不在非时而卧、睡眠时也以无害之心入眠且不使心烦恼、适时醒来不错过起床时间。
正知而行是指：审察身业、语业和意业。


 །ཇི་ལྟར་ལུས་ཀྱི་ལས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་ན། ལས་གང་བསམས་ནས་ལུས་ཀྱིས་བྱ་བར་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ལ། ཅི་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་ལས་འདི་བདག་དང་གཞན་
ལ་གནོད་པར་འགྱུར་ཞིང་མི་དགེ་ལ། སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞིག་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་ལས་འདི་བདག་དང་གཞན་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་དགེ་ལ། 
10-471
བདེ་བ་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདེ་བ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་བདག་དང་གཞན་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་ཞིང་མི་དགེ་བ་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་
སྡུག་བསྔལ་བར་ཤེས་ན་དེ་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་ཅིང་མི་བྱེད་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་མི་བྱེད་དོ། །དགེ་ན་བྱའོ། །དེ་བཞིན་འདས་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་ལ་ཡང་རྟོག་ཅིང་དགེ་ན་བླང་། མི་དགེ་ན་
བཤགས་སོ། །དེ་བཞིན་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་རབ་ཏུ་ཤེས་པར་བྱེད་པར་ན་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། ལྟུང་
བ་མེད་པ་དང་། འགྱོད་པ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་གཅགས་པ་མེད་པ་དང་། རྗེས་སུ་གདུང་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་ཅིང་ལུས་ཞིག་སྟེ་
ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ངན་སོང་དང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་
ནོ། །དེ་ལྟར་ཡན་ལག་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚོགས་སམ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ། དང་པོའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་མཐའ་མ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ས་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་ཉེས་པ་དང་གནོད་པ་མེད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།
10-472
༈ ལྷག་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།
གཉིས་པ་ལྷག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བསླབ་པ་ལ། སྔོན་དུ་ཀློག་པ་ཐོས་བསམ། ཐོས་བསམ་གྱི་སྙིང་པོ་བསམ་གཏན་ལ་སྦྱོར་ཚུལ་གཉིས་ལས།
༈ སྔོན་དུ་ཀློག་པ་ཐོས་བསམ་ལ་སྦྱོར་ཚུལ།
དང་པོ་ནི། ཚུལ་གནས་ཐོས་དང་བསམ་ལྡན་པས། ཞེས་
པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་པ་དེས་དང་པོར་ཐོས་པར་བྱ། དེ་ནས་བསམ་པས་གཏན་ལ་ཕབ་དགོས། ཐོས་པ་གང་ལ་བྱ་བ་ཡང་། །སྟོན་པའི་དམ་ཆོས་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །ལུས་དང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་
དོ། །དེ་འཛིན་བྱེད་པ་སྨྲ་བྱེད་དང་། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་གསུངས། སྤྱོད་འཇུག་མཛད་པས། བཟོད་བྱ་ཐོས་པ་བཙལ་བར་བྱ། །ཞེས་ལུང་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་སངས་རྒྱས་དང་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཉན་ཐོས་དམ་པ་རྣམས་དང་། ཡང་དག་པར་སོང་བ་རྣམས་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པ་དང་བཤད་པ་དང་། གསལ་བར་བྱས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་བཤད་
པའོ། །ཐོས་པ་ནི། དེ་གཞན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཚན་ཉིད་ལྡན་པ་ལས་ཉན་ཏེ། དེ་དག་གི་ཚིག་འབྲུ་དང་དོན་འཛིན་པའོ། །བསམ་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་ཆོས་དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་
དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་སེམས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་བགྲང་བའི་རྣམ་པས་ཆོས་རྣམས་ལ་བགྲང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་པར་བྱེད་པ་དང་། གཞལ་བའི་རྣམ་པ་རིགས་པས་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་པར་བྱེད་པའོ། །
10-473
དེས་ན་ཐོས་པ་ནི་ལེགས་པར་ཞུ་བ་ཡིན་ལ། བསམ་པ་ནི་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཉིད་དོ།

如何对身业进行观察
如何对身业进行观察呢？对于思考后想要以身体实行的任何行为，应当这样观察："我这身体行为是否会对自己和他人造成伤害，是不善的，会引生痛苦，成熟果报为痛苦？或者我这身体行为不会对自己和他人造成伤害，是善的，会引生安乐，成熟果报为安乐？"如此进行观察。
如果了知此行为会对自己和他人造成伤害，是不善的，会引生痛苦，成熟果报为痛苦，就应当从中回转不做，不再随之而行。若是善的则应当做。同样，对已做过的身业也应观察，若是善的应当接受，若是不善的则应忏悔。同样地，对语业和意业也应当了知。
如此观察并且彻底了知，则在今生将无有过失、无有堕罪、无有追悔、无有心结、无有后悔，在来世也无有过失，身体坏灭死亡之后不会堕入恶趣、恶道、地狱之中，并且会成为获得未得到的功德资粮之因。
如是具足六支的戒律称为戒聚或戒蕴。从最初受持清净戒律开始，直到最后解脱地之间，无有丝毫过失与损害，圆满成就戒律，成为无漏戒律之相，称为圆满具足的戒蕴。
详解增上定学
第二、关于增上定学有前行闻思和将闻思的精华运用于禅定两方面。
前行闻思修习法
首先，如"安住于戒律并具足闻思"所说，住戒者首先应当闻法，然后以思维确定。闻法的对象是佛陀的正法，有两种：教法和证法。持有教法者为说法者，成就证法者唯是修行者。如《入行论》所说："应当勤求多闻法"。
所闻法即是由佛陀、佛陀的圣声闻弟子们、真实圆满者们、圣贤者们所教说、阐明、开示、分析、正确宣说的声闻乘藏。
闻法是指从具足特征的善知识处听闻，并且记住其中的文句和意义。思维是指对所闻之法通过自相和共相的方式进行思考，包括以计数方式对诸法进行数量方面的思考，以及以衡量方式通过推理判断功德与过失进行思考。
因此，闻法是善于求问，思维则是善于确定。


། །། གཉིས་པ་ཐོས་བསམ་གྱི་སྙིང་པོ་བསམ་གཏན་ལ་སྦྱོར་ཚུལ་ལ། བསམ་གཏན་ལ་འཇུག་པའི་
ཚུལ། རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་དངོས་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། འོ་ན་དུས་རྟག་ཏུ་ཐོས་བསམ་བྱའམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒོམ་པ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་དང་། སྤྱོད་འཇུག་ལས། དེ་ནས་ནགས་
སུ་གནས་པར་བྱ། །མཉམ་པར་གཞག་ལ་བརྩོན་བྱ་ཞིང་། །མི་སྡུག་ལ་སོགས་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཐོས་པའི་དོན་དེ་ཉིད་རི་ཁྲོད་དམ་དགོན་པ་དབེན་པར་ཕྱིན་ཏེ་བསྒོམ་དགོས། མ་བསྒོམས་ན་
ཐོས་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་མི་འགྲོ །ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་མ་སོང་ན་ཆོས་ལམ་དུ་མ་སོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཆོས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་ནི་སྒོམ་
པ་ཁོ་ན་ལ་རག་ལས་པས། དེའི་ཚུལ་ནི་གནས་དབེན་པར་སྤྱོད་ལམ་འཆག་པ་དང་འདུག་པ་དག་གིས་འདའ་བར་བྱེད་ཅིང་མཚན་མོའི་ཐུན་དང་པོ་ལ་དེ་ཉིད་དང་། ཐུན་བར་པ་ལ་གློ་
གཡས་པ་ཕབ་སྟེ་ཉལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཐུན་ཐ་མ་ལ་མྱུར་བ་མྱུར་བར་ལངས་ཏེ་འཆག་པ་དང་འདུག་པ་དག་གིས་འདའ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འདུག་པ་ནི། གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་གནང་བའི་ཁྲིའམ་རྩྭ་བཏིང་བའི་སྟེང་དུ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། 
10-474
ལུས་དྲང་པོར་བསྲང་ནས་དྲན་པ་ཕྱོགས་པར་གཞག་སྟེ་འདུག་པར་བྱེད་པའོ།། །།
༈ ཞི་གནས་བསྒོམ་པ།
གཉིས་པ་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་དངོས་བཤད་པ་ལ། ཞི་གནས་བསྒོམ་པ། ལྷག་མཐོང་། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བར་
འཇུག་པའི་བསྒོམ་པའོ། །དང་པོ་ཞི་གནས་བསྒོམ་པ་ནི་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་ནང་ཁོ་ནར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པར་བྱེད་
པ་དང་། ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། དུལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པའོ། །དང་པོ་
ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་ཏེ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་པོར་ནང་དུ་ཉེ་བར་གཏད་པའོ། །གཉིས་པ་དང་པོ་ཉེ་བར་གཏད་པའི་སེམས་
གང་ཡིན་པ་དེ་གཡོ་བ་དང་། རགས་པ་དང་། ཡང་དག་པར་མི་གནས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་གནས་པར་གྱུར་ན། དེ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་གཏད་པའི་ཚུལ་དང་། དང་བར་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་
མངོན་པར་ཚར་བཅད་པ་དང་བཅས་པས་ཕྲ་བར་བྱེད་ཅིང་མངོན་པར་གཡེང་བར་མི་བྱེད་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་དེའི་སེམས་གཞག་པ་དང་ཡང་དག་པར་གཞག་པ་དེ་གལ་ཏེ་བརྗེད་ངེས་པས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གཡེང་བར་གྱུར་ན་དེས་ཡང་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་སྡུད་པར་བྱེད་པའོ། །
10-475
བཞི་པ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་བལྟས་ཏེ་དེ་ཉིད་ལ་དགའ་བའོ། །ལྔ་པ་ནི། དང་པོ་ཁོ་ནར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་སྟེ་གནས་ཤིང་སེམས་དེ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་
པ་ན། ཅི་ནས་ཀྱང་དེའི་སེམས་དེ་ཕྱི་རོལ་དུ་མི་འཕྲོ་བར་བྱེད་པའོ། དྲུག་པ་ནི། གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱའི་མཚན་མ་དག་གམ། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་
མུག་གི་དང་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་དག་དང་། འདོད་པ་ལ་འདུན་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་དག་གིས་དེའི་སེམས་ཀུན་
ཏུ་འཁྲུགས་པར་གྱུར་ན། དེ་ལ་དེས་དང་པོ་ཉིད་ནས་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སུ་གཟུང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དེའི་སེམས་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་
དེ་དག་ལ་འཕྲོར་མི་སྟེར་བར་བྱེད་པའོ། །བདུན་པ་ནི། དེ་བརྗེད་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བར་གྱུར་ན། བྱུང་ངོ་ཅོག་དང་
དུ་མི་ལེན་ཞིང་སྤོང་བར་བྱེད་པའོ།

第二、将闻思的精华运用于禅定的方法
关于将闻思的精华运用于禅定的方法，分为进入禅定的方式和实际修习瑜伽两部分。
首先，若问是否应当一直进行闻思？答案是不应当，而应修习禅定。如《入行论》所说："之后应住于山林，勤修等持与专注，并当修习不净观等。"因此，应当前往山间或僻静处修习所闻之义。若不修习，则所闻之法无法对治烦恼；若不能对治烦恼，则法不能成为道路。因此，法成为涅槃道路完全依赖于修习。
其方式是：在寂静处以行走和静坐等威仪度过，初夜时分如是而行，中夜时分右侧卧而睡眠，末夜时分迅速起身，以行走和静坐度过。其中，静坐是指：在殊胜住处上，于佛陀所允许的座位或铺设的草垫上结跏趺坐，挺直身体，安住正念而坐。
修习止观
第二、实际修习瑜伽分为：修习止、修习观、修习止观双运。
首先，修习止观应当了知有九种方式：内心安住、善加安住、摄心安住、近心安住、调伏、寂静、近寂静、一心专注、入等持。
第一、内心安住是指：完全从外在所缘中收摄心念，为了不散乱而首先向内专注。
第二、善加安住是指：若最初专注之心出现浮动、粗重、不稳定和不安住，则以专注于该所缘的方式和净化的方式，伴随着明确的警觉使心细致而不令其散乱。
第三、摄心安住是指：当如是安住与善加安住的心由于忘念而向外散乱时，再次将其收摄于该所缘上。
第四、近心安住是指：观察等持的功德而对此生起喜爱。
第五、调伏是指：首先安住于正念，当心善加安住时，无论如何不令其心向外散逸。
第六、寂静是指：若其心被色声香味触等相或贪嗔痴及欲望分别念等念头，或欲贪盖等烦恼所扰乱，则从一开始即持过患想，依此而行，不令心散乱于这些分别念和烦恼中。
第七、近寂静是指：若因忘念而两者（分别念和烦恼）同时生起，则不接受所有生起的[烦恼]，而予以断除。


 །བརྒྱད་པ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་བར་དུ་ཆད་པ་དང་། རྒྱུན་ཆགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱུན་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པའོ། །དགུ་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་རྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱས། 
10-476
མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག་པ་དང་། རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་ལམ་ཐོབ་ཅིང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་སེམས་རྣམ་པར་
གཡེང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱུན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའོ། །ཞི་གནས་དེའི་དམིགས་པ་ནི། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཤནྟི་པས། དེ་ལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པར་གྱུར་པ་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་
གྱུར་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་དམིགས་པའོ་ཞེས་དང་། ཇི་སྲིད་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་མ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་དུ་ཞི་གནས་དང་རྗེས་སུ་
མཐུན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ཞི་གནས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །སྒྲིབ་པ་ལྔ་རྣམས་ལས་རྒོད་པ་དང་འགྱོད་པ་རྣམས་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ། རྨུགས་གཉིད་
ཐེ་ཚོམ་ལྷག་མཐོང་། འདོད་འདུན་ནི་གཉིས་ཀ་ལ་སྒྲིབ་པས་བསལ་ལོ། །སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་གྲགས་པས། གང་གི་ཚེ་དམིགས་པ་དེ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་འཇུག་པས་སེམས་གནས་པར་གྱུར་
པ་དེའི་ཚེ་ཞི་གནས་རྫོགས་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོ།། །།
༈ ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ།
གཉིས་པ་ལྷག་མཐོང་ནི། ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ཞི་གནས་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། 
10-477
ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཡང་དཔྱད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་པའི་དམིགས་པ་དང་། མཁས་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་དམིགས་པ་དག་ལ་
ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། །ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་
དང་བཅས་པས་མཚན་མར་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྙེད་ཡོད་པར་
གྱུར་པ་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ལ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དུ་གྱུར་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་པ་
དེ་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བསམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ནང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་གནས་ངན་ལེན་
གྱི་མཚན་མའི་གཉེན་པོར་བླང་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངེས་པར་བསལ་བ་བླང་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་སེམས་རྣམ་པར་གཞག་པ་དག་ཉེ་བར་བླངས་པ་སྟེ། གནས་ངན་ལེན་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བག་ཆགས་ཏེ། 
10-478
དེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོང་ནས་གོང་དུ་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེའི་མཚན་མ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཡོངས་སུ་གསོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་
ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་དག་གོ །དེ་ཟད་པས་གནས་ངན་ལེན་ཟད་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། མཚན་མའི་གཉེན་པོ་གོམས་པ་ལས་མཚན་མ་ཟད་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་རོ། །གཉེན་པོ་དེ་ནི་འབྱེད་པ་དང་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་འདི་གཉིས་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་མཚན་མའི་གཉེན་པོ་ཉེ་བར་བླང་བ་བསྟན་ནོ། །ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་
ནི་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ་དོགས་པ་གཅིག་ཏུ་བསལ་ནས་བརྗོད་པ་མེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་བསལ་ནས་ལྷག་པར་དམིགས་
པའོ། །དེ་བས་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངེས་པར་བསལ་བ་ཉེ་བར་བླང་བའོ།

第八，是在有功用间断和相续的情况下，将心安置于等持的相续中。
第九，是通过长期依止、修习和广修的原因，无功用地进入[定境]，获得自然进入的道路且无有功用，并且以其自然成就令心入于无散乱的等持相续中。
关于止的所缘，大师寂天说："于诸如量所有及如所有性中，成为无分别影像者，是止的所缘。"又说："直至身心轻安未生起之前，是随顺止的作意，当其生起之时，才是止。"
从五盖中，掉举和恶作是止的障碍，昏沉睡眠和疑是胜观的障碍，欲贪则障碍二者，故应断除。大师智称说："当于所缘无功用入定且心已安住时，应当了知止已圆满。"
修习胜观
第二、胜观是依靠内心的止，对一切法进行辨别、全面辨别、遍察、遍观察。
其方法是：对于净化观察之所缘、智者之所缘和烦恼观察之所缘，作为量所有性进行辨别；作为如所有性进行全面辨别；当以具慧作意并带有分别而执取相时，是为遍察；当正确地遍察时，是为遍观察。
于量所有性和如所有性中成为有分别影像者，是胜观的所缘。获得身心轻安并安住于此，应当依所思维的内容，于内等持影像境中以增上胜解进行观察，即采取对治习气相的方法、采取确定遣除颠倒的方法、安置心于无颠倒中的方法。
习气是指颠倒的习气，其特征是在心相续中存在的能不断产生颠倒的力量。其相是能使其滋长的东西，即前前对于颠倒的执著。通过消尽此相而习气消尽，颠倒不再生起，因为通过修习相的对治而相被消尽。
此对治是辨别和全面辨别，因此这两者是所采取的对治习气相的方法。遍察是为了通过如实分辨而断除对颠倒的怀疑，通过无言说作意而遍除[颠倒]，从而特别缘取[真实]。因此，这是采取确定遣除颠倒的方法。
;


 །དེ་ལྟར་འདིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བྱས་ལ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་དོན་ལ་སེམས་
གཞག་ནས་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་སེམས་གཞག་པ་ཉེ་བར་བླངས་ཏེ་བརྟན་པའོ། །ཇི་སྲིད་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལྷག་མཐོང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་ལ། 
10-479
གང་གི་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ནོ།། །།
༈ ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བར་འཇུག་པའི་སྒོམ་པ།
གསུམ་པ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བར་འཇུག་པའི་སྒོམ་པ་ནི། ལྷག་མཐོང་སྐྱེས་པ་དེ་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་
བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ལ་དམིགས་ཏེ། སེམས་དེ་ཉིད་ལ་གང་གི་ཚེ་རྒྱུད་མ་ཆད་པ་དང་། བར་མ་ཆད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྒྱུན་གྱིས་གཉིས་ཀ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེའི་ཚེ་ཞི་
གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་ལ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་ཟུང་ཡིན་ལ། འབྲེལ་པ་ནི་ལྡན་པ་སྟེ་ཕན་ཚུན་བཅིངས་ནས་འཇུག་པའོ། །དེ་ཡང་ཞི་གནས་རྣམ་
པ་དགུའི་སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ནི་མཚན་མའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་མ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་འགགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་བཞིའི་སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ལུང་ལས། ཞི་གནས་དང་ནི་ལྷག་མཐོང་དག །བསྒོམས་པས་གནས་ངན་ལེན་
དང་ནི། །མཚན་མ་ཡི་ནི་འཆིང་བ་ལས། །རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཞི་ལྷག་ཟུང་དུ་འབྲེལ་ནས་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་གཏད་ན་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བླ་བར་འགྱུར་ཏེ། 
10-480
ལུང་ལས། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་གཏོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ནམ་གྲུ་གལ་ཏེ་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ་འདོད་ཆགས་སྤྱད་པ་ཁོ་
ན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དམིགས་པ་མི་སྡུག་པ་ལ་སེམས་ཉེ་བརབཏོད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེ་སྡང་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་བྱམས་པ་ལའོ། །གཏི་མུག་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་རྐྱེན་འདི་ཉིད་ཀྱི་
རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལའོ། །ང་རྒྱལ་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་གཏོད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤྱད་པ་ཡིན་ན་ནི་དབུགས་
བརྔུབ་པ་དང་དབུགས་དབྱུང་བ་དྲན་པ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་གཏོད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའམ། བདག་དང་སེམས་ཅན་དང་སྲོག་དང་སྐྱེ་བ་པོ་དང་གསོ་
བ་དང་གང་ཟག་གི་དངོས་པོ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ལའོ། །རྒྱུ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཁམས་ལ་མཁས་པ་ལའོ། །རྐྱེན་ལ་ཀུན་
ཏུ་རྨོངས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་ལའོ། །མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། 
10-481
གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་མཁས་པ་ལའོ། །འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རགས་པ་ཉིད་དང་། གཟུགས་རྣམས་ཀྱི་ཞི་བ་ཉིད་ལའོ། །གཟུགས་རྣམས་
ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱི་རགས་པ་ཉིད་དང་། གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞི་བ་ཉིད་ལའོ། །འཇིག་ཚོགས་ལ་སྐྱོ་བར་འདོད་ཅིང་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འདོད་
པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་བདེན་པ་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། བདེན་པ་འགོག་པ་དང་། བདེན་པ་ལམ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་གཏོད་པར་བྱེད་དོ།

如此，通过此方法使其不颠倒，将心安置于直接如现量般见到的无颠倒义上进行观察，这就是遍观察。因此，这是采取并稳固于安置心于无颠倒中的方法。直到身心轻安未生起之前是随顺胜观，当其生起时则是胜观。
修习止观双运
第三、修习止观双运是指：在生起胜观后，以有分别影像为所缘，当相续不断、无间断作意的相续中同时体验两者时，称为止观双运之道。其中，止与观是"双"，"运"是指相应，即互相结合而行。
通过圆满修习九种止而解脱于相的束缚，因为颠倒之相的特征是阻断颠倒义的显现。通过圆满修习四种胜观而解脱于习气的束缚。如经典所说："通过修习止与胜观，瑜伽师解脱于习气与相的束缚。"
如是，止观双运后，将心专注于随顺所缘，则能更快地证悟真谛。经典中说："于此，如何是将心专注于随顺所缘？南姑啊！若比丘瑜伽士是贪行者，则将心专注于不净观；若是嗔行者，则专注于慈爱；若是痴行者，则专注于此缘起；若是慢行者，则将心专注于界分析；
若是寻思行者，则将心专注于出入息念；若是对诸行自相愚痴或对我、众生、命、生者、养育者、补特伽罗等实体愚痴者，则专注于蕴智；若是对因愚痴者，则专注于界智；若是对缘愚痴者，则专注于处智；若是对无常、苦、无我愚痴者，则专注于缘起智和处非处智；
若欲离欲界贪者，则专注于欲界之粗重性及色界之寂静性；若欲离色界贪者，则专注于色界之粗重性及无色界之寂静性；若欲厌离有身及欲解脱者，则将心专注于苦谛、集谛、灭谛和道谛。"
;


 །ཞེས་གསུངས་ཤིང་དེ་དག་ལས་བསམ་གཏན་རྣམས་ལ་
བརྟེན་ན་དང་པོ་ཁོ་ནར་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་ཤིང་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི། བསམ་གཏན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་རྣམས་གཙོ་
བོར་བྱས་ནས་ལྷག་པ་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བསྟན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞི་ལྷག་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་སྒོམ་པས་གཟུགས་ཀྱི་ས་ན་སྤྱོད་པའི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཆུང་ངུ་ཐོབ་
ནས། རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེས་གོང་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཁོ་ན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་འགྲོ་བའོ། །
10-482
འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་གཉིས་ཏེ། འཆིང་བ་མཐའ་དག་ཡོད་པ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་། འཆིང་བ་མ་ཚང་བའི་སློབ་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་
ཕྱིར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པ་དང་། བཞི་པ་ཐོབ་ཅིང་། གཟུགས་
ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས། ཅི་ཡང་མེད། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ །དེ་ནས་སེམས་
མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་འཇུག་དང་། འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་གོ །དང་པོ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཁོ་ནའི་དང་། གཉིས་པ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །བསམ་གཏན་པ་བསམ་
གཏན་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་ནས་སེམས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་ཤེས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་སམ་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།
གསུམ་པ་ལྷག་པའི་
ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ། དངོས་དང་། སྲིད་པ་ཐ་མའི་ཚེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ཉམས་ལེན་ལམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ལུང་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། 
10-483
འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པས། ཤེས་རབ་ནི། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །ཞེས་ཡང་
དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་། །འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་ཤེས་པ་སྟེ། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པས་བདེན་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་དོ། །
རྒྱུའི་རྣམ་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པ་དང་། རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པས་ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། གྱ་ནོམ་པའི་རྣམ་པ་དང་།
ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པས་འགོག་པའི་དང་། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། རིགས་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པའི་རྣམ་པས་ལམ་ལའོ། །དེ་ཡང་མི་རྟག་པ་ནི་སྔོན་མ་
བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ། བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། གང་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ་ནི་བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུར་ལ། དེ་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། རྒ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། 
10-484
ན་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ། །གང་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་པ་
དེ་དག་ནི་བདག་མེད་པ་དང་། རང་དབང་མེད་པ་དང་བདག་པོ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།

 །ཞེས་གསུངས་ཤིང་དེ་དག་ལས་བསམ་གཏན་རྣམས་ལ་
བརྟེན་ན་དང་པོ་ཁོ་ནར་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་ཤིང་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི། བསམ་གཏན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་རྣམས་གཙོ་
བོར་བྱས་ནས་ལྷག་པ་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བསྟན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞི་ལྷག་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་སྒོམ་པས་གཟུགས་ཀྱི་ས་ན་སྤྱོད་པའི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཆུང་ངུ་ཐོབ་
ནས། རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེས་གོང་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཁོ་ན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་འགྲོ་བའོ། །
10-482
འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་གཉིས་ཏེ། འཆིང་བ་མཐའ་དག་ཡོད་པ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་། འཆིང་བ་མ་ཚང་བའི་སློབ་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་
ཕྱིར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པ་དང་། བཞི་པ་ཐོབ་ཅིང་། གཟུགས་
ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས། ཅི་ཡང་མེད། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ །དེ་ནས་སེམས་
མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་འཇུག་དང་། འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་གོ །དང་པོ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཁོ་ནའི་དང་། གཉིས་པ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །བསམ་གཏན་པ་བསམ་
གཏན་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་ནས་སེམས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་ཤེས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་སམ་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།
གསུམ་པ་ལྷག་པའི་
ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ། དངོས་དང་། སྲིད་པ་ཐ་མའི་ཚེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ཉམས་ལེན་ལམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ལུང་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། 
10-483
འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པས། ཤེས་རབ་ནི། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །ཞེས་ཡང་
དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་། །འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་ཤེས་པ་སྟེ། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། སྟོང་པའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པས་བདེན་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་དོ། །
རྒྱུའི་རྣམ་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པ་དང་། རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པས་ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། གྱ་ནོམ་པའི་རྣམ་པ་དང་།
ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པས་འགོག་པའི་དང་། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། རིགས་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པའི་རྣམ་པས་ལམ་ལའོ། །དེ་ཡང་མི་རྟག་པ་ནི་སྔོན་མ་
བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ། བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། གང་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ་ནི་བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུར་ལ། དེ་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། རྒ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། 
10-484
ན་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ། །གང་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་པ་
དེ་དག་ནི་བདག་མེད་པ་དང་། རང་དབང་མེད་པ་དང་བདག་པོ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这段文字如下直译成简体中文：
如是所言，依靠这些禅定，首先就能现证真理并进入无过失之境，而并非在所有禅定的一切方面都没有这种功能。因此，以禅定为主而教授增上心学。此外，通过止观双运的修行，获得色界所行的等持地微小作意后，这位瑜伽士被称为"具有作意者"。他向上进趣的道路只有两种：世间道和出世间道的行进。
10-482
世间道的行进也有两种：具有一切束缚的凡夫和不具足束缚的有学者。其中，为了断除欲界贪欲而精进的瑜伽士，通过七种作意断除欲界贪欲，获得初禅、第二禅、第三禅、第四禅，为了断除色界贪欲，而入空无边处、识无边处、无所有处、非想非非想处。然后，无心等至有二：无想等至与灭尽等至。第一种唯凡夫所得，第二种则是诸圣者所得。禅修者获得清净禅定后，依靠这种心修成神通和神变。这些称为定蕴或定聚。
增上慧学广说
第三，增上慧学分为：正文和最后有时独觉修行道分支的解说。首先，经中说："圆满定蕴后，圆满慧蕴"，
10-483
又说："如实知四圣谛者，圆满慧蕴"。因此，慧是如实了知"此是苦圣谛"、"此是集"、"此是苦灭"、"此是趣向苦灭之道圣谛"，以无常相、苦相、空相、无我相分别了知苦谛的特征；以因相、集相、生相、缘相了知集谛；以灭相、静相、妙相、出相了知灭谛；以道相、理相、行相、出相了知道谛。其中，无常是指先前不存在而产生，产生后又会灭去。凡是先前不存在而产生的，产生后必将灭去。这些是具生法、具老法、具病法、具死法。
10-484
凡是具生、老、病、死之法者，即是苦。凡是苦者，都是无我、无自在、离主宰的。


 །ཞེས་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་དེ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་
རྣམ་པས་ནི་བདེན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་སྡུག་བསྔལ་མངོན་པར་གྲུབ་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་སྲེད་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་སྲེད་པ་གང་
ཡིན་པ་འདི་མ་ལུས་པར་སྤངས་པ་དེ་ནི་ཞི་བ། དེ་ནི་གྱ་ནོམ་པ་ཏེ། བདག་གིས་དེ་ལྟར་ཤེས་ཤིང་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ལན་མང་དུ་གནས་པར་བྱས་ན་སྲེད་པ་མ་
ལུས་པ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་སྒོམ་པ་སྟེ། ཇོ་བོ་ཆེན་པོས། བདེན་པ་དག་ནི་རྣམ་བཞི་སྟེ། །སྡུག་བསྔལ་དེ་བཞིན་ཀུན་འབྱུང་དང་། །འགོག་
པ་ལམ་སྟེ་དེ་ལྟ་ན། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་མངོན་རྟོགས་རིམ། །སྡུག་བསྔལ་ཉེར་ལེན་ཕུང་པོའོ། །ཀུན་འབྱུང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་ཏེ། །འགོག་པ་མྱ་ངན་འདས་པ་གཉིས། །ལམ་ནི་ཕྱོགས་མཐུན་སུམ་ཅུ་བདུན། །
10-485
ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་བདེན་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། བདེན་པ་འགོག་པ་དང་། བདེན་པ་ལམ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་གང་གི་ཚེ་དེ་ལ་ལན་མང་དུ་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་བདེན་པ་རྣམས་
མངོན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལྟར་བདེན་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཆོས་སྡུག་བསྔལ་བ་དེའི་དེ་ཁོ་ན་
ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བར་བཟོད་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེ་ཞིང་། ཆོས་བཟོད་པའི་རྗེས་ལ་འདོད་པ་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཆོས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་
འགྱུར་བས་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ། དེ་བཞིན་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཆོས་ཤེས་པ་ལ་བཟོད་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ། དེའི་རྗེས་
སུ་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་ཆོས་ཙམ་དུ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ། ཆོས་ཤེས་པ་ནི་འདོད་
པའི་ཁམས་ལ་དམིགས་པས་ས་ལ་ལྟ་བ་དང་འདྲ། རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་སྟེ་གནམ་ལ་ཡར་ལྟ་བ་དང་འདྲ་བས་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། 
10-486
རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་གཅིག་གི་ཡུལ་གཅིག་གིས་མི་མཐོང་སྟེ། དེ་བཞིན་བདེན་པ་གཞན་གསུམ་ལ་ཡང་སྦྱར་བས་བཟོད་ཤེས་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་གོ་རིམ་བཞིན་སྐྱེ་བས། བཟོད་དང་
ཤེས་པ་གོ་རིམ་བཞིན། །བར་ཆད་མེད་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ། །ཞེས་གསུངས། སྒོམ་འབྱུང་ལ་གནས་པའི་ཚེ་བཟོད་པ་རྣམས་གཉེན་པོར་གྱུར་པས། ཉོན་མོངས་པ་ཆོམ་རྐུན་དང་འདྲ་བ་སྒོར་ཕྱུང་ཞིང་སྤོང་བས་
ན་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ། སྒོམ་བྱུང་ལ་གནས་པའི་ཚེ་ཆོས་ཤེས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་སྟེ། རྐུན་པོ་སླར་མི་འོང་བར་སྒོ་བཅད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པར་
གྲོལ་བའི་ལམ། དང་པོ་བཅོ་ལྔ་མཐོང་ལམ། ཕྱི་མ་སྒོམ་ལམ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་ནི། །མ་མཐོང་མཐོང་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ། །ཞེས་གསུངས། མཐོང་སྒོམ་གྱི་ལམ་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་
བརྟེན་པ་ནི་དགེ་སྦྱོང་གི་ཚུལ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ཡང་འབྲས་བུ་བཞི། འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད། ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་རྣམ་གྲོལ་ལམ། དེས་ཐོབ་པའི་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་སྤངས་པ་ཞེས་མིང་
དུ་བཏགས་ནས། རིམ་པ་བཞིན་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་སུ་བཞག །དེ་ཡང་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་བརྒྱད་དང་། སྒོམ་སྤང་ལས་གྲོལ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱ་གཅིག་སྟེ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུ །
10-487
དེ་དང་གྲངས་མཐུན་པའི་སྤངས་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུ་སྟེ། དགེ་སྤྱོང་ཚུལ་ནི་དྲི་མེད་ལམ། །འབྲས་བུ་འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས། །དེ་དག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུའོ། །གྲོལ་ལམ་ཟད་པ་རྣམས་དང་བཅས། །འབྲས་
བུ་བཞིར་རྣམ་བཞག་པ་ནི། །རྒྱུ་ལྔ་དག་ནི་སྲིད་ཕྱིར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如是使入。这样，以无常、苦、空、无我相进入苦谛。凡是现前成立的苦，全部是从爱的缘起而生，因此，断除一切能生苦的爱，即是寂静，即是妙善。若我如是了知、如是见、如是多次安住，则能断尽一切爱执，思维如此而修三十七菩提分法。如大师所言："真谛有四种，苦以及集，灭、道，如是，如何次第现证彼等。苦是取蕴，集是业和烦恼，灭是两种涅槃，道是三十七道品。"
10-485
如此，则入集谛、入灭谛、入道谛。当他多次安住于此并现证诸谛时，称为"以入谛而清净"。如是清净诸谛后，能忍受觉知欲界法之苦的真实性，故生起"苦法智忍"；在法忍之后，了知欲界苦法的真实性，故称为"苦法智"；同样，忍受色界和无色界法智，故称为"苦类智忍"；之后，对色界和无色界蕴亦了知唯是法，故称为"苦类智"。法智缘于欲界，如同下视地面；类智是色界和无色界烦恼的对治，如同上望天空，因此法智与
10-486
类智二者互不见对方的境界。同样适用于其他三谛，共十六刹那的忍和智。这些也依次生起，故说："忍与智依次，无间道与解脱道。"在修所成阶段，诸忍作为对治，将烦恼如盗贼般驱出并断除，故为无间道。在修所成阶段，诸法智是离烦恼的智慧，如同关闭门户使盗贼不再进入，是为解脱道。前十五为见道，后者为修道，关于这点说："十五刹那，为见未见故是见道。"依无漏见道和修道，称为沙门行。这包括四果。果的本质，道谛是解脱道，由此所得的灭谛称为"断"，依次安立为有为和无为。其中，断见所断的八种解脱道和断修所断的八十一种解脱道，共八十九种。
10-487
与此数量相符的断除亦有八十九种。"沙门行是无垢道，果有有为与无为，彼等共八十九，具解脱道及灭尽，安立为四果，因有五种缘故。"


 ཞེས་འབྱུང་བས་སོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་སྒོམ་གྱི་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤངས་པ་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པར་
འགྱུར་ཏེ། དེ་ལས་གོང་དུ་བྱ་བ་མེད་ཅིང་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡང་བྱས་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུང་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བྱས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་
བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ལ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་
སྲིད་པ་མཐའ་མའི་ཚེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ཉམས་ལེན་བཤད་པ་ནི། རང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བ་དེ། སྔོན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་དང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་རྟེན་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ལ། དམིགས་
ནས་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་པས་བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཚོགས་བསགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་སློབ་དཔོན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་ནུས་ཏེ། 
10-488
རང་བཞིན་གྱི་ཉན་ཐོས་ལས་དབང་པོ་རྣོ་བས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། ། དེ་ཡང་འཕགས་པ་བི་ཤ་ན་ལུང་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཟབ་མོ་མཐོང་བ་དང་། ཆོས་དབྱིངས་
མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་རྟོགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཡོ་ག་ཙརྻའི་འགྲེལ་པ་ལས། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་རྟོགས་སོ། །ཞེས་དང་། རྒྱལ་བ་བྱམས་པས། གཟུང་དོན་རྟོག་བ་སྤོང་
ཕྱིར་དང་། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ཡང་ཉན་ཐོས་ལས་ལྷག་གོ །དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་པས་སྟོན་དང་བསེ་རུ་བྱང་ཆུབ་པར། །བསམ་གཏན་མཐའ་རྟེན་གཅིག་ལ་ཀུན། །ཞེས་འབྱུང་བས། སྤྱོར་ལམ་
དྲོད་ནས་སེམས་རྟེན་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་རབ་ཀྱི་མཐའ་ལ་བརྟེན་ནས་འཕགས་པའི་ལམ་རྣམས་ཅིག་ཆར་སྒྲུབ་པར་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་གཙོ་བོར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་
ནས་འཇུག་སྟེ། འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་རྒ་ཤི་མཐོང་ནས་ཅི་ལས་བྱུང་ཞེས་བརྟགས་ན་དེའི་རྒྱུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་པར་རིག་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྩད་བཅད་ན་གོང་ནས་གོང་དུ་མ་རིག་པ་ལ་ཐུག་
གི་བར་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚུལ་གྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལུགས་དང་མཐུན་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་དང་། ལུགས་དང་མི་མཐུན་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟགས་པས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྐྱོ་ཞིང་ཡིད་འབྱུང་སྟེ། 
10-489
རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ནས་བདག་འབའ་ཞིག་བྱང་ཆུབ་པ་སྒྲུབ་པའོ། །གསུམ་པ་ལམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་བཤད་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། དད་པ་དང་རྟག་སྦྱོར་གྱི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །དེ་ལྟར་གཉིས་
དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན། གུས་པ་ནི་དད་པ་སྟེ། དད་པ་མེད་ན་ཆོས་ལ་མི་ཚུད་ཅིང་། ལམ་དང་འབྲས་བུ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་སྐྱོན་རྟག་སྦྱོར་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་མེད་ན་དགེ་
སྦྱོར་ཕྱི་བཤོལ་དུ་ལུས་པས་ཡོན་ཏན་རྒྱུད་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་སྐྱོན། སྐྱོན་དེ་གཉིས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ལ་གཞི་དད་པ། གྲོགས་བརྩོན་འགྲུས་གཉིས་ལམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་དུ་མེད་ཐབས་མེད། དང་པོ་
དད་པ་ལ་གསུམ། དང་བའི་དད་པ་དང་། འདོད་པའི་དད་པ་དང་། ཡིད་ཆེས་པའི་དད་པའོ། །དང་བའི་དད་པས་འབྲས་བུ་ལ་ཡིད་ཆེས། འདོད་པའི་དད་པ་ཡོད་པས་ལམ་ལ་འཇུག །ཡིད་ཆེས་པའི་
དད་པ་ཡོད་པས་ལམ་དང་འབྲས་བུ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བ་ཡིན། གྲོགས་བརྩོན་འགྲུས་ལ་གསུམ། གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས། སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས། ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如是所说。如此断除见修所断烦恼时，成为阿罗汉，漏尽，此上无可作，已作广大分别。因此，经中说："圆满慧蕴后，圆满解脱蕴；圆满解脱蕴后，圆满解脱智见蕴。"第二，解说最后有时独觉修行：将成为独觉者，依靠往昔发心之力，在凡夫身依声闻藏而修习随法之法，积累资粮百劫，在无佛出世的世界获得现证时，不依赖于师长而能自己证悟法性，
10-488
由于根性锐利而胜过自性声闻。如《圣毗奢那授记经》中说："见深缘起，证无边际法界。"又如《瑜伽行注》中说："于色蕴证法无我。"以及胜者弥勒所说："为断所取对象分别故"。因此，所证见解也胜过声闻。此外，"声闻与独角菩提，依第四禅极点，一切同时。"如是所说，从加行道暖位开始，依第四禅最胜之处，同时修成诸圣道。主要是通过十二缘起支而入：见老死之轮回过患后，思考"从何而生"，知其因是生；同样，追根究底直至无明，以因果方式，顺行缘起为杂染分，逆行缘起为清净分，通过观察而厌离轮回苦，
10-489
趣向清净，独自成就菩提。第三，解说道的支分有二：信心和精进。需要这两者的理由：恭敬是信心，无信则不入法，有怀疑道果的过失；精进是常修，无精进则善行拖延，功德不生于相续的过失。欲离此二过失者，基础信心、助伴精进二者作为道的支分是不可或缺的。首先，信心有三：净信、欲信和胜解信。有净信则信解果，有欲信则入道，有胜解信则不疑道果。助伴精进有三：披甲精进、加行精进和不知足精进。


 །དང་པོ་གོ་ཆའི་བརྩོན་
འགྲུས་ཡོད་པས་བསྒོམ་པར་བློས་ཐག་ཆོད་པ་ཡིན། གཉིས་པ་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཡོད་པས་བསྒོམ་པ་ཕྱི་བཤོལ་དུ་མི་འཇོག་པར་ད་ལྟ་ཉིད་དུ་བསྒོམ་པ་ཡིན། གསུམ་པ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཡོད་པས་བསྒོམ་པ་འཕྲོ་མི་གཅོད་པར་དུས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་བསྒོམ་པའོ། །
10-490
དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་སྲངས་སུ་བཅུག་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ལ། ཉམས་སུ་ལེན་པའི་དུས་བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལེ་ལོའི་དྲི་མས་གོས་ཏེ། སྒོམ་
ལས་གཡེངས་ནས་ལུས་ངག་ཡིད་ཐ་མལ་དུ་ཤོར་ན། དད་པས་གསོས་འདེབས་ཅིང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལྕག་བསྐུལ་དགོས། དེ་ཡང་དལ་འབྱོར་རྙེད་དཀའ་དང་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ་ཡིན། དེ་ཡང་དལ་
འབྱོར་རྙེད་དཀའ་བསྒོམ་པའི་དུས་སུ། དལ་འབྱོར་གྱི་མི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པའི་དུས་འདི་ལ་མ་བསྒོམ་ན། ཕྱི་མ་ཕན་ཆད་དུ་མི་ཁོམ་པའི་གནས་བརྒྱད་དུ་སྐྱེས་ན་བསྒོམ་པའི་བློ་ཡང་
མི་འབྱུང་ལ། བསྒོམ་པའི་ཐབས་ཀྱང་མེད་པས་ད་ལྟ་ཁོ་ན་བསྒོམ་པའི་དུས་ཡིན་པས་བསྒོམ་དགོས་འདུག་པ་སྙམ་གཅིག་བྱ། དེ་བྱུང་ན་ཕན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་སྟེ་ལེ་ལོའི་དྲི་མ་དང་སྒྱིད་
ལུག་གི་དྲི་མ་འདག །འཆི་བ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པའི་དུས་སུ། འཆི་ངེས། ནམ་འཆི་ཆ་མེད། འཆི་བ་ལ་ཆོས་མིན་པ་གཞན་གྱིས་མི་སྟོངས། ཆོས་ལ་བསྒོམ་པ་ཁོ་ན་གལ་ཆེ་བར་འདུག་
པས་ད་ལྟ་ཉིད་དུ་བསྒོམ་དགོས་སྙམ་པ་ཅིག་བྱ། དེ་བྱུང་ན་སྙོམས་ལས་སུ་མི་ལུས། དེ་ལྟར་དྲི་མ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཙ་ན། བསྒོམ་པ་བརྩོན་འགྲུས་དྲག་པོ་རྟ་བཟང་པོ་ལ་ལྕག་གིས་བྲབས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །
10-491
གཉིས་པ་འདིར་བགྲོད་པ་ཉན་རང་གི་བྱང་ཆུབ་ནི། འབྲས་བུ་ཉན་རང་བྱང་ཆུབ་གཉིས། འཇིག་རྟེན་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞེས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཞེས་གྲགས་པ་འདིའོ། །དེས་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་པོ་བསྡུས་པ་
ཡིན་ཞེས་སོ།། །།
༄། །ལམ་འཁྲུལ་པ་སེལ་བ།
གསུམ་པ་ལམ་འཁྲུལ་པ་སེལ་བ་ལ། འདིས་བགྲོད་པ་ཕར་ཕྱིན་རང་གང་གི་ཉམས་ལེན། འདིར་བགྲོད་པ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ལས།
༈ བགྲོད་པ་ཕར་ཕྱིན་རང་གང་གི་ཉམས་ལེན་ལ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།
དང་པོ་ལ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་
ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ། ཟུང་འཇུག་གི་སྒོམ་པ་ཉམས་སུ་བླང་། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་གི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། བདེན་གཉིས་ལྟ་བ་ཞེས་གསུངས་པས། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་
ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཅི་དགོས་ན། འཁྲུལ་པ་འདག་དགོས། འཁྲུལ་པ་འཇིག་དགོས། འཁྲུལ་པ་དག་པའམ་ཞིག་པ་དེ་ཁ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་
ཐོབ་པ་ཅེས་ཐ་སྙད་དུ་བཏགས་པ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ལོགས་ན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་མེད། འཁྲུལ་པ་འདག་པར་བྱེད་པ་ལ་ཅི་དགོས་ན། འཁྲུལ་པའི་ཡིན་ལུགས་ཤེས་དགོས། གནས་ལུགས་གོ་
དགོས། འོ་ན་གནས་ལུགས་ཅི། འཁྲུལ་ལུགས་ཅི་ལྟ་བུ་སྙམ་ན། གཞི་དངོས་པོ་གཤིས་གྱི་གནས་ལུགས་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པ་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ལྟ་བུ་དངོས་པོ་དང་མཚན་མ་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པའོ། །
10-492
དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
第一，有披甲精进者，在修行上意志坚决。第二，有加行精进者，不推迟修行，而是立即修行。第三，有不知足精进者，不中断修行，而是持续不间断地修行。
10-490
如此，以三种精进引入道路而修持。修持时，若被与三种精进相违的懈怠之垢所染，从修行中散乱，身语意沦为平凡，则需以信心鼓励，以精进鞭策。这就是修持闲暇难得和死亡无常。在修持闲暇难得时，应想："获得珍贵暇满人身之时，若不修行，来世若生于八无暇处，则不仅不生修行之心，也无修行之方法，因此现在正是修行之时，必须修行。"生起此念，则趣入利益，洗去懈怠和畏缩之垢。在修持死亡无常时，应想："必定死亡，不知何时死亡，死亡时唯有法有益，修行极为重要，应立即修行。"生起此念，则不落入放逸。如此洗去这三种垢染，修行精进猛烈，如同以鞭子抽打良马一般。
10-491
第二，此处所趣声闻缘觉菩提，即二种声缘菩提果，世间称为阿罗汉和独觉佛。这包括中士夫。
除邪道
第三，除邪道分为：能趣之波罗蜜多或自性之修持，所趣之不住涅槃二者。
第一，能趣之波罗蜜多或自性之修持，确定二谛见解。
首先，确立二谛见解，修持双入禅修，趣入六波罗蜜多行为。其中第一，如说"二谛见解"，欲离轮回苦，获得涅槃乐，需要什么？需要净除迷乱，需要摧毁迷乱。净除或摧毁迷乱即是获这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
第一，有披甲精进，则心决定修持。第二，有加行精进，则不将修行延后而即刻修持。第三，有不知足精进，则修持不中断而恒时相续。
10-490
如是将三种精进纳入道路而修行，在修行时，若被三种精进之违品懈怠的污垢染污，从修行中散乱，身语意落入平庸状态，则应以信心提振，以精进策励。这是修持暇满难得和死亡无常。在修持暇满难得时，应思："获得此珍贵暇满人身之时若不修行，来世若生八无暇处，修行之心也不会生起，修行方法也没有，所以现在正是修行之时，必须修行。"若能生起此想，则趣向于有益，懈怠和怠惰的污垢将被洗净。在修持死亡无常时，应思："必定会死，不知何时死，死时除了法外别无所助，唯修法最为重要，应当立即修行。"若能生起此想，则不会处于懈怠。如此净除三种垢染，修行精进猛烈，如同鞭策良马一般。
10-491
第二，所趣声缘菩提，即声缘二菩提果，世间所谓阿罗汉和独觉佛。这是中士道之摄要。
除错误之道
第三，除错误之道分为：此中所趣波罗蜜多、金刚乘之修行，及此处所趣不住涅槃二者。
趣波罗蜜多、金刚乘之修行中，确立二谛见解
首先，确立二谛见解，修持双运禅修，趋入六波罗蜜多行为三者。第一，所说二谛见解，为脱离轮回痛苦而获得涅槃安乐，需要什么？需净除迷乱，需破除迷乱。净除或破除迷乱后，称之为"获得涅槃安乐"只是名言安立，并非涅槃安乐在别处可求。为净除迷乱，需要什么？需了知迷乱的实相，需明白实相。那么，实相是什么？迷乱又是如何？基础事物的本性实相，法性如是清净，如同虚空，事物和相皆无所成就。
10-492
这就是胜义谛。
;


 །དེ་ལྟར་ཆོས་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་དཀྱིལ་ལྟ་བུ་དེའི་ངང་ནས་རྒྱུ་མ་རིག་པས་བྱས། རྐྱེན་རླུང་ལྔས་བྱས་ནས་ངོ་བོ་རིག་པ་འཁྲུལ་པས་གཟུང་འཛིན་འཁྲུལ་པའི་སྣང་
བ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཤར་ཏེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དྭངས་པ་ལ་སྤྲིན་གློ་བུར་
དུ་བྱུང་བའམ། ཆུ་དྭངས་པ་ལ་རྙོག་མ་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ལྟ་བུ། དེ་བས་ན་ཀུན་རྫོབ་ནི་ཡིན་ལུགས་མེད་པ་ལ་སྣང་བ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ། སྣང་བའི་དུས་ཉིད་ན་སྟོང་པ་
ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུ། གནས་ལུགས་ཇི་ལྟར་གནས་ན་སྣང་བ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པར་གནས་པ་དུང་དང་དུང་གི་དཀར་པོ་ལྟ་བུ། དེ་ཡང་། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་སྣང་བའི་དུས་ཉིད་
ན་ཆུ་ཐིགས་པ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་མ་མྱོང་བ་བཞིན་འཁྲུལ་པ་གནས་ལུགས་ལ་མེད་པ་སྟེ། ལུང་དུ། ཅི་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ན། སྣང་བ་འདི་དག་མེད་པ་སྟེ། །ཡང་དག་དུ་ན་སྣང་
མེད་པའི། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འཁྲུལ་པར་སྣང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆུ་ནང་གི་ཟླ་བ་སྣང་བའི་དུས་ན་ཡོད་ཀྱང་ཟླ་བའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པ་བཞིན། འཁྲུལ་སྣང་དུ་ཡོད་པའི་དུས་ནའང་དངོས་པོ་དང་མཚན་མར་མ་གྲུབ་པས་སྣང་བའི་དུས་ན་སྟོང་པ་ཡིན་ཏེ། 
10-493
བདེན་མིན་བརྫུན་མིན་ཆུ་ཟླ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས། དུང་དང་དུང་གི་དཀར་པོ་འབྱེད་མི་ཤེས་པ་བཞིན། ཆོས་ཅན་སྣང་བ་དང་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་འབྱེད་མི་ཤེས་པ་སྟེ་ལུང་ལས། གཟུགས་སྟོང་པའོ། །
སྟོང་པ་ཉིད་གཟུགས་སོ། །གཟུགས་ལས་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན། ཞེས་གསུངས། དེ་ལྟར་སྣང་བ་འདི་སྟོང་པར་གོ་ན་སྣང་བ་དགག་པའི་བློ་དང་
ཡང་འབྲལ། སྟོང་པ་ཉིད་སྣང་བར་གོ་བས་སྟོང་པ་བསྒོམ་པའི་བློ་དང་ཡང་འབྲལ། ལར་སྲིལ་གྱིས་དྲིལ་བས་འཁོར་འདས་གཉིས་སུ་མེད་པར་གོ་བས། རེ་དོགས་ཀྱི་བློ་དང་ཡང་བྲལ། གཞི་ལ་སྐྱོན་
མེད་དུ་གོ་བས་བླང་དོར་གྱི་བློ་དང་བྲལ། དེ་ལྟར་གཉིས་མེད་ཀྱི་དོན་རྟོགས་ན་གཉིས་འཛིན་གྱི་བློ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནས། བློ་བྲལ་གྱི་དོན་ལ་མ་ཡེངས་པར་བཞག་པ་ཁོ་ནས་ཆོག་
པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལྟ་བ་ལ་ཡིན་པ་མེད་དེ་མཐའ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ། དེ་ལྟར་ཟེར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་། དཀར་དམར་གྱི་སྣང་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་
མ་མྱོང་སྟེ་རང་སེམས་འཁྲུལ་པའི་སྣང་བ་ཡིན། འོ་ན་སེམས་རང་བདེན་པར་གྲུབ་བམ་སྙམ་ན་སེམས་ཀྱང་བདེན་པར་མ་གྲུབ་སྟེ་ཡོད་མ་མྱོང་། འོ་ན་མེད་པར་སོང་ངམ་སྙམ་ན། ཡོད་མ་མྱོང་བ་ལ་མེད་པར་འགྲོ་རྒྱུ་མེད་དེ། 
10-494
དཔེར་ན་མོ་གཤམ་ལ་བུ་སྐྱེ་མ་མྱོང་བས་མཐའ་མ་འཆི་རྒྱུ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ལུང་ལས། དངོས་པོ་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་ན། །དངོས་མེད་གང་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེས་མཐའ་
དང་བྲལ་བ་སྟེ། ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པས་རྟག་པའི་མཐའ་དང་བྲལ། དེ་མ་གྲུབ་ཙ་ན་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་མེད་པ་ཡང་མ་གྲུབ། དེ་མ་གྲུབ་ན་ཆད་པའི་མཐའ་དང་ཡང་བྲལ་ལོ། །དེ་
ལྟར་ལུང་ལས། ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་རྟག་པར་ལྟ། །མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཆད་པར་ལྟ། །དེ་ཕྱིར་ཡོད་དང་མེད་པ་ལ། །མཁས་པས་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如是法界如虚空中央，由因无明所作，缘五风所造，本性为迷乱觉性，显现为主客迷乱的种种显相。体验轮回与涅槃的乐与苦等各种感受，譬如晴朗虚空中突然出现云彩，或清澈之水突然变浑浊。因此，世俗谛是无实而显现，如阳焰；显现之时即空，如水中月；实相如何安住，则显现与空性无二，如螺与螺的白色。此外，如同阳焰显现为水之时，实际上从未有过一滴水，迷乱在实相中不存在。经中云："若是自性，则无此等显现；于真实中无显现，显为识之迷乱。"如水中月显现时虽有，但并非真实月亮；迷乱显现时也不成立为事物和特征，因此显现时即是空，
10-493
"非真非假如水月"，如是所说。如同不能区分螺与螺的白色，无法区分有法显现与法性空性。经中云："色即是空，空即是色，色不异空，空不异色。"如此，若了知显现为空，则离否定显现之心；若了知空性为显现，则离修空之心；总而言之，了知轮涅无二，则离希怖之心；了知基无过失，则离取舍之心。如是了悟无二义，则离一切二执之心，无散乱安住于离心之义，唯此而知足。因此，见解无所是，称为离边。这样说的理由是：一切红白显现从未存在于外境，只是自心迷乱的显现。那么，心自身成立为真实吗？心也不成立为真实，从未存在。那么，是否变为不存在？从未存在之物无法变为不存在。
10-494
譬如石女从未生子，故无子可死。经中云："若事物全不成，无事从何有？"这是离边：不成立为有，故离常边；不成立彼，则依彼的无亦不成立；若彼不成立，则亦离断边。如经中所说："有即是常见，无即是断见，是故于有无，智者不应住。"


། །།
༈ ཟུང་འཇུག་གི་སྒོམ་པ་ཉམས་སུ་བླང་བ།
གཉིས་པ་ཟུང་འཇུག་གི་སྒོམ་པ་
ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ། ཟུང་འཇུག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐབས་སྔོན་དུ་བསྒོམས་ནས་ཤེས་རབ་ཕྱིས་ནས་བསྒོམ་པ། གོམས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་བསྒོམས་ནས་ཐབས་ཕྱིས་ལ་སྒོམ་པ། གོམས་ནས་ཐབས་ཤེས་ཟུང་
འཇུག་དུ་སྒོམ་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཐབས་སྒོམ་པ་དང་ཤེས་རབ་བསྒོམ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ་སེམས་ཅན་ཕ་མར་ངོ་སྤྲད་ནས་བྱམས་པ་སྒོམ་པ། འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ངོ་སྤྲད་
ནས་སྙིང་རྗེ་སྒོམ་པ། རྒྱུ་འབྲས་རྟེན་འབྲེལ་དུ་ངོ་སྤྲད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། འོ་སྐོལ་ད་ལྟ་མངོན་པར་མཐོ་བ་མིའི་སྟེགས་ལ་འཛེགས། ངེས་པར་ལེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པ་ཉན་རང་གི་ཐེག་པའི་སྒོར་ཞུགས་པ་ཙམ་གྱིས་གཞན་དོན་གྱི་འཕྲིན་ལས་མི་འགྲུབ་པས། 
10-495
ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྒོར་ཞུགས་ནས་འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་དགོས། དེ་ལ་ཡང་བླ་མ་དམ་པ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་གཅིག་ལས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལུང་
ལ་ཐོས་པར་བྱ། ཐོས་པ་མ་བྱས་ན་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་བློ་ལ་མི་ཟིན། བརྗོད་བྱའི་དོན་མི་གོ་བས་དང་པོར་ཐོས་པ་བྱེད་དགོས། འོ་ན་དུས་རྟག་ཏུ་ཐོས་པ་བྱའམ་སྙམ་ན། དུས་
རྟག་ཏུ་ཐོས་པ་མི་བྱ་བར་ཚིག་དང་དོན་བསམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བསམ། མ་བསམས་ན་ལེགས་པར་གཏན་ལ་མི་ཕེབས་པས་བསམ་དགོས་དེ་ཡང་དུས་རྟག་ཏུ་བསམས་པས་ཀྱང་མི་འོང་བསམ་
པའི་དོན་དེ་ཉིད་བསྒོམ་དགོས། མ་བསྒོམས་ན་ཉམས་ཀྱི་དྲོད་རྟགས་འཆར་དུ་མི་བཏུབ། དེ་མ་ཤར་ན་དགེ་སྦྱོར་རྒྱུད་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་། སྤྱིར་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕ་མ་བྱས་པའམ། མ་མ་བྱས་པ་མེད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕ་མ་དྲིན་ཅན་ཤ་སྟག་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ལ་ཡང་། རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འཁོར་བ་
ལ་ཐོག་མའི་མུ་གཟུང་དུ་མེད་ལ་དེར་རང་གི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་རྙིང་པ་བོར་ཞིང་། གསར་པ་ལེན་པའི་འདོར་ལེན་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་བྱས་ངེས་པར་འདུག་པས་ཀྱང་ཕ་མ་མ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་ངེས། 
10-496
ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ལུས་སྣ་ཚོགས་བླངས་ངེས་པར་འདུག་པས་ཀྱང་ཕ་མ་མ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་ངེས། གནས་ལ་ངེས་པ་མེད་པར་གནས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྐྱེ་བ་བླངས་ངེས་པར་
འདུག་པས་ཀྱང་ཕ་མ་མ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་ངེས་སྙམ་བསམ། བྱས་པ་དེ་ཡང་ལན་རེ་རེ་ཙམ་བྱས་པ་མ་ཡིན། དབང་ཆེན་གྱི་ས་ལ་རིལ་བུ་རྒྱ་ཤུག་གི་ཚིག་
གུ་ཙམ་བྱས་ཏེ་བགྲངས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་གཅིག་གིས་ཕ་མ་བྱས་པའི་བགྲང་གཞི་མི་འཛད་ལ་བགྲང་བྱེད་ས་ཆེན་པོ་འདི་ཟད་པར་འགྱུར་བས་ཏེ། མ་ཡི་ཐུག་མཐའ་རྒྱ་ཤུག་ཚིག་གུ་ཙམ། །
རིལ་བུར་བགྲངས་ཀྱང་ས་ཡིས་ལང་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ། དེ་ཙམ་དུ་ཕན་བཏགས་གནོད་པ་ལས་བསྐྱབས་པའི་དྲིན་ཅན་རྐྱང་དུ་འདུག་པའི་སྐྱེ་བ་མང་པོས་བར་དུ་ཆོད་པས་ཕ་མས་ཀྱང་རང་
བུར་ངོ་མ་ཤེས། རང་གིས་ཀྱང་ཕ་མར་ངོ་མ་ཤེས་པར་འཁྲུལ་ཏེ། སྡང་བའི་དགྲ་དང་གནོད་པའི་བགེགས་ལ་སོགས་པར་གཟུང་། ད་ནི་བླ་མས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕ་མར་ངོ་སྤྲད་པས་འཁྲུལ་
པ་སངས་སོ་སྙམ་པས་ཕ་མ་རུ་ངོ་འཕྲོད་པ་དང་། དགྲར་སྣང་དང་འདྲེར་སྣང་ལ་སོགས་ལ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་སྣང་བ་རང་དག་ནས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕ་མ་དྲིན་ཅན་ཤ་སྟག་གི་སྣང་བ་ཤར། 
10-497
དེ་ལྟར་ཤར་ཙ་ན་མ་རྒན་དྲིན་ཅན་འདི་རྣམས་སྙིང་དུ་སྡུག་པ་ཤས་མི་བཟོད། དེ་མ་བཟོད་པས་དེ་དག་བདེ་བ་དང་བདེ་བའི་རྒྱུ་དང་ཕྲད་པར་འདོད་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་
ཅིག་འབྱུང་བ་བུ་གཅིག་པུ་ལ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་བྱམས་པ་སྟེ་ཐམས་ཅད་ལ་མཚུངས་པར་དེ་ལྟ་བུའི་བློ་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་ཚེ་བྱམས་པ་དེ་ལ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་
ཡང་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
修持双运禅修
第二，修持双运禅修分为：为成就双运，先修方便后修智慧；为熟练，先修智慧后修方便；熟练后修方便智慧双运三者。首先，方便修持和智慧修持二者。第一，先认知众生为父母而修慈爱，认知轮回为痛苦而修悲心，认知因果为缘起而修菩提心三者。首先，我们现已攀登人的高阶，而仅仅进入声缘乘之门以成就决定善之菩提，无法成就利他事业，
10-495
应进入大乘之门，依止修证无上菩提果的方法。为此，应从具相圣师处听闻大乘教法。若不听闻，表达的文字无法记住，所表达的意义不能理解，故首先必须听闻。那么，是否应当一直听闻？不应当一直听闻，而应以思所生慧思维文义。若不思维，则无法完全确定，故需思维。思维也不应当一直进行，应修习所思维的义理。若不修习，则无法生起体验的暖相。若未生起此相，则是善行未生于相续之相。关于这点，一般而言，未有一位虚空般的众生未曾为我父母，故一切众生皆是恩德父母。关于这点，有四个理由：轮回无始边际，其中必定不断舍弃旧的异熟身，获得新身，故可确定无一众生未曾为父母；
10-496
由业力必定获取各种身体，故可确定无一众生未曾为父母；由于住处无定而必定出生于各种处所，故可确定无一众生未曾为父母。而且不是仅作一次父母，即使在广大之地堆积如胡椒粒大小的小球计数，众生为父母的数量也不会穷尽，而这广大之地却会穷尽，如说："母亲之边际如胡椒粒般，计数成丸，地土亦不足。"如是为我们作过无量利益、救护我们脱离伤害的纯粹恩德之人，由多生隔断，父母不认识己子，自己也不认识父母而迷惑，视为怨敌或害人的障碍等。现在上师已认知一切众生为父母，迷乱已消除，故对怨敌相、魔相等有害之相自然清净，对一切众生生起纯粹恩德父母之相。
10-497
如是生起时，这些恩德老母情深难忍，由于难忍，希望他们遇到安乐和安乐之因，如同母亲对独子一般，生起殊胜欲乐。这就是慈爱，对一切平等生起如是之心，此时，这慈爱被称为大慈，也是缘众生的。
;


 །དེ་འབྱོངས་པའི་ཚད་ནི། བདག་གི་བདེ་བ་གཞན་ལ་སྟེར་བར་ནུས་པ་སྟེ། བདག་གི་བདེ་ལ་གཞན་སྦྱོར་ནུས། །བྱམས་པ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ལགས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་
པ་ནི། འོ་ན་དེ་ལྟར་བྱམས་པ་བསྒོམས་པ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་གམ་ཞེ་ན་མི་ཆོག་སྟེ། སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་དགོས། སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་པ་ལ་འཁོར་བ་འདི་སྡུག་བསྔལ་དུ་ངོ་
འཕྲོད་པ་ཅིག་དགོས། དེ་ཡང་སྦྱིར་འཁོར་བ་འདི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན། དུཿཁའི་རྦ་ཀློང་ངམ། མེ་ཚོགས་སྤུངས་པ་ལྟ་བུ་བདེ་བའི་གནས་སྐབས་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ། དེ་ལྟར་མ་ཤེས་པར་བདེ་བར་
འཛིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འཁྲུལ་པའི་བློ་ཡིན། འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའང་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པ་གསུམ་ཀྱིས་ཤེས་ཏེ། ངན་སོང་གསུམ་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་མེ་དོང་དུ་ལྷུང་བ་དང་འདྲ་སྟེ། 
10-498
སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལས་བདེ་བའི་སྐབས་མེད་པ་ཡིན། མཐོ་རིས་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་། དགྲས་ཉེན་འདྲེས་ཉེན་ནད་ཀྱིས་ཉེན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་བའི་དུས་ནི་སྡུག་
བསྔལ་བ་ཨ་ཅང་། གཞན་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པའི་དུས་ནའང་དེ་མི་རྟག་པ་འགྱུར་ནས་འགྲོ་བས་བདེ་སྐྱིད་དེ་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་འབྱིན་ངེས་པས་སོ། །དཔེར་
ན་བུ་གཅིག་བུ་ཤི་བའི་མ་ལྟ་བུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དུས་སུ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བས་ནམ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་བདེ་བའི་གོ་སྐབས་མེད་པར་ཤེས་ན་ཁམས་གསུམ་
གྱི་སེམས་ཅན་འདི་ཐམས་ཅད་ཕ་མ་དྲིན་ཅན་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་ལ། དྲིན་ཅན་འདི་རྣམས་འཁོར་བ་ན་སྡུག་བསྔལ་བར་འདུག་པ་འདི་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་བྲལ་ན་ཅི་
མ་རུང་སྙམ་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཚུངས་པར་སྐྱེས་པ་ནས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་འབྱོངས་པའི་ཚད་ནི། གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བདག་གིས་ལེན་ནུས་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་
སྡུག་བསྔལ་བདག་ལེན་ནུས། །སྙིང་རྗེ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ལགས། །ཞེས་སོ། ། གསུམ་པ་ལ། བདག་དང་གཞན་མཉམ་པར་བསྒོམ་པ། བདག་པས་གཞན་གཅེས་བསྒོམ་པ། བདག་གཞན་མ་གྲུབ་པར་བསྒོམ་པའོ། །དང་པོ་ནི། 
10-499
དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པས་ཆོག་གམ་ཞེ་ན་མི་ཆོག་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དགོས། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་གནས་ལུགས་དེ་ངོ་ཤེས་དགོས་པ་ཡིན། དེ་མ་ཤེས་ན་འཁྲུལ་ཏེ་འཁོར་བར་འཁྱམས་ནས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་
ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་། སྤྱིར་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་དཔེར་ན་རྒྱུ་ས་བོན་གྲུང་པོ་སྔོན་དུ་མ་སོང་བར་འབྲས་བུ་མྱུ་གུ་སྔོན་
པོ་འབྱུང་བ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་པ་བཞིན་དུ། རྒྱུ་ས་བོན་གྲུང་པོ་ལྟ་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་བསྐྱེད་པར་འབྲས་བུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་
སྲིད་པ་ཡིན་པས། མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱ་བར་འདོད་པས་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡང་སྤྱོད་འཇུག་ལས། འདིས་ནི་ཚད་མེད་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་རྣམས་
ཀྱི། །བདེ་མཆོག་བདེ་བླག་ཉིད་དུ་འཐོབ་པར་བྱེད། །ཅེས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
其熟练的标准是：能将自己的安乐施予他人，如说："能将自己的乐施予他人，是慈爱修至究竟。"第二，那么如此修慈爱并在相续中生起，仅此是否足够？不足够，还需修习悲心。修习悲心需要认识到轮回是苦。一般而言，此轮回本性是苦，是痛苦的波涛或堆积的火聚，无有一丝安乐之时，不了知此而执为安乐是颠倒迷乱之心。轮回是苦的本性可从三种理由得知：处于三恶趣的一切众生如堕火坑，
10-498
唯有痛苦而无安乐之时。即使是处于善趣的一切众生，被敌人威胁、被鬼魅威胁、被疾病威胁等痛苦发生之时，肯定是痛苦的。其他安乐快乐之时，由于无常变化，那快乐本身即是痛苦之因，必定会产生巨大痛苦之果。例如，如同独子死亡的母亲，即使在平静时，取蕴本身也是苦，了知无论何时都只有痛苦而无安乐机会。当认识到三界一切众生皆是恩德父母，这些恩人在轮回中受苦，心想"这些众生若能离苦及苦因该多好"，此心平等生起于一切众生时，即称为大悲。其熟练的标准是：能担负他人痛苦，如说："能担负他人痛苦，是悲心修至究竟。"第三，包括修习自他平等、珍爱他胜于自、修习自他不成立。首先，
10-499
如此修习悲心是否足够？不足够，需要发菩提心。怎样发？具大乘种性的人欲获得无上菩提果，需了知因果缘起的实相。若不了知，则迷惑流转轮回，体验各种轮回痛苦。了知这点的方法是：一般来说，一切因果法都是缘起，如同没有健全种子这一因，不可能在所知中出现青色嫩芽这一果；同样，若不发起如同健全种子的菩提心之因，不可能在所知中获得圆满佛果。因此，欲迅速成佛者需发起主要因素菩提心。如《入行论》所说："由此无量众生众，容易获得最胜乐。"


 དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལ་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་འདུག་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་རྒྱུ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་ན་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པ་ལས། 
10-500
སྙིང་རྗེ་འབྱོངས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་སྐྱེ་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཅན་སྡུག་བསྔལ་ལས་འདོན་པར་འདོད་པ་དང་འདུན་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་
སྐྱེ། དེས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཆོ་གས་སྨོན་པ་དང་འཇུག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ། དེའི་རྩ་བ་སྙིང་རྗེར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །སྙིང་རྗེ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་རྒྱུད་ལ་
སྐྱེ་བ་ལ་སྔོན་དུ་བྱམས་པ་བསྒོམ་ཞིང་བྱམས་པ་ལ་བློ་སྦྱང་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་དང་ལྡན་འདོད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་སྐྱེས་ན། བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་
བྲལ་བ་ཞིག་དགོས་པར་ཤེས་ནས་དེའི་བློ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །སྙིང་རྗེའི་ཆུ་བ་བྱམས་པ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་བྱམས་པ་ལས་སྙིང་རྗེ། སྙིང་རྗེ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བས་རྗེས་
སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་དང་། བྱམས་པ་མེད་ན་སྙིང་རྗེ་མེད། སྙིང་རྗེ་མེད་ན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མི་བསྐྱེད། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་མ་ཟིན་ན་དགེ་བ་ཅི་སྤྱད་ཀྱང་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ཐོབ་
མི་སྲིད་པ་ཡིན་པས་ལྡོག་པ་ངེས་སོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གཅིག་ཏུ་བརྩོན་པ་དེས་སེམས་དེ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གསུམ་བསྒོམ། 
10-501
སྤྱོད་པ་ཅི་བྱེད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བླངས་ནས་རང་ལ་མ་འཁྲིས་པར་སེམས་ཅན་གཞན་དོན་དུ་དམིགས་ཤིང་ཉམས་སུ་བླངས། དེ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བ་དེ་ཡང་རང་ལ་མ་འཁྲིས་
པར་གཞན་དོན་དུ་བསྔོའོ། །དེ་ནི་ཐབས་སོ། །དེ་འཁོར་གསུམ་དུ་མི་རྟོག་པར་སྦྱོང་བ་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །དེ་ལྟར་ལུང་ལས། ཐབས་ནི་བསྡུ་བ་ཤེས་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་ཤེས་
པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་ལ་ཐོག་མར། སྤྱིར་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་མི་འདོད་
པ་གཅིག་ཀྱང་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་ལས། འགྲོ་བ་འདི་དག་བདེ་བ་མངོན་པར་འདོད། །ཅེས་སོ། །དེས་ན་བདག་བདེ་བ་འདོད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་
པ་ཡིན་པ་ལ། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་དུ་བདག་གི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་ཅིང་གཞན་གྱི་མི་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་སྤྱོད་འཇུག་ལས། གང་ཚེ་བདག་དང་
གཞན་གཉིས་ཀ །བདེ་བ་འདོད་པར་མཚུངས་པ་ལས། །བདག་གཞན་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ན། །གང་ཕྱིར་བདག་གི་བདེ་ལ་བརྩོན། །ཞེས་སོ། །དེ་བཞིན་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་འདོད་པ་ཡང་མཚུངས་པས་དེ་ཉིད་ལས། 
10-502
གང་ཚེ་བདག་དང་གཞན་གཉིས་ཀ། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་མཚུངས་པ་ལས། །བདག་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ན། །གང་ཕྱིར་གཞན་མིན་བདག་བསྲུང་བྱེད། །ཅེས་སོ། །ད་ཕྱིན་ཆད་བདག་གི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པ་བཞིན་
དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་ཡང་བསྒྲུབ་དགོས་སྙམ་དུ་བསམ། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་བདག་གིས་བསལ་དགོས་སྙམ་དུ་བསམ་མོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如此，若要获得佛果，需以菩提心因作为前行，那么这菩提心依何因缘而生呢？是从修习悲心而生。
10-500
若悲心熟练，则菩提心必定生起，即对苦者从苦中解脱的殊胜欲乐心生起。通过发心仪轨而发愿菩提心和行菩提心，如说："彼以悲心为根本。"要在相续中生起真实而非伪装的悲心，需先修习慈心，锻炼慈心，因为若生起殊胜的希望众生具乐之心，则知晓具乐者需离苦，由此而生起悲心。如说："悲心之祖母是慈心。"因此，由慈生悲，由悲生菩提心，这是肯定的顺行；无慈则无悲，无悲则不发菩提心，若无菩提心摄持，纵行何善也不可能获得不住涅槃，这是肯定的逆行。如此发菩提心后，一心专注菩萨戒律者，为使此心究竟，在道位时修习慈、悲、菩提心三者。
10-501
所行一切皆由菩提心发起，不为自利而为众生利益而缘取修持，由此生起的善业也不为自利而为他人利益而回向。这是方便。不执著三轮而修习是智慧。如经中所说："方便是了知摄受，智慧是了知遍净。"修习如此菩提心，首先，一般而言，与虚空等同的一切众生无不欲求安乐、远离痛苦。如经中所说："此等众生皆希求安乐。"因此，如自己希求安乐，一切众生也同样希求安乐。过去自己只求自乐不求他乐，应思维"这是为何？"如《入行论》所说："既然我与他，同欲获得乐，自他有何异，何故唯求自乐？"同样，愿除苦也相同，即彼论中所说：
10-502
"既然我与他，同欲除痛苦，自他有何异，何故唯自护？"从今以后，如求自乐，也应求一切众生之乐；如除自苦，也应除一切众生之苦。


 ། གཉིས་པ་
ནི། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་རང་གི་རྟོག་པ་ལ་གཞན་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བཅི་བྱུང་ཀྱང་རང་ལ་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་གང་ཡང་མི་འདུག་ལ། རང་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བག་ཙམ་
བྱུང་བས་ཀྱང་ཕན་གནོད་དངོས་སུ་འབྱུང་གི་འདུག་པས་སྔོན་ལ་རང་གི་བདེ་བ་ཅིག་བསྒྲུབ། དུཿཁ་ཅིག་སེལ་སྙམ་པའི་རྟོག་པ་བྱུང་ན། དེ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོར་བདག་པས་གཞན་གཅེས་བསྒོམ་པ་ཡིན་
ཏེ། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་རྨོངས་པའི་མ་རིག་པས་བསྒྲིབས་ཏེ། བདེ་བ་སྒྲུབ་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཐབས་མ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། བདེ་བ་འདོད་ཕྱིར་གཏི་མུག་
པས། །རང་གི་བདེ་བ་དགྲ་ལྟར་བཅོམ། །ཞེས་པའོ། །དེས་ན་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་བདེ་བའི་རྒྱུ་བསྒྲུབ་དགོས་ལ། སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྤང་དགོས་སྙམ་དུ་བསམ། 
10-503
སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་གང་ཡིན་ན་རང་དོན་བྱེད་པ་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་ཅིང་སྟོངས་པའི་མཐའ་མེད་པར་འཁྱམས་ཏེ། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་
ཐམས་ཅད་རང་དོན་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་སྤྱོད་འཇུག་ལས།
མང་དུ་བཤད་ལྟ་ཅི་ཞིག་དགོས། །བྱིས་པ་རང་གི་དོན་བྱེད་དང་། །ཐུབ་པས་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པ། །འདི་གཉིས་ཀྱི་ནི་ཁྱད་པར་ལྟོས། །ཞེས་སོ། །དེར་མ་ཟད་ཚེ་འདིའི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་
གཞན་དོན་བྱས་པ་ལས་བྱུང་ལ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རང་དོན་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལྟར་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། འཇིག་རྟེན་བདེ་བ་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་ཀུན་གཞན་བདེ་འདོད་ལས་བྱུང་། །
འཇིག་རྟེན་སྡུག་བསྔལ་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་ཀུན་རང་བདེ་འདོད་ལས་བྱུང་། །ཞེས་པས་སོ། །དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྩ་བ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སྡུག་ཏུ་འཇུག་པ། བདག་གཅེས་པར་འཛིན་ཅིང་
རང་དོན་བྱེད་པ་འདི་ཁོ་ནར་འདུག་སྙམ་དུ་བསམ། བདེ་བ་ལ་འཇུག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་སྨན་གཞན་དོན་བྱེད་པ་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཁོ་ན་བྱ་སྙམ་དུ་བསམ། 
10-504
དེ་ཡང་བདག་གིས་དུས་འདི་ནས་གཟུང་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་བར་དུ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ཅི་བྱེད་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་བྱ་སྙམ་དུ་བསམ། གཞན་
དོན་བྱས་པའི་བསོད་ནམས་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བསྔོ་སྙམ་དུ་བསམ། དེ་ལྟར་བསམ་ཞིང་བྱ་བ་ཅི་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་
བསམས་པས་རང་གི་རྟོག་པ་ལ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཡང་གལ་ཆེ་བར་འདུག་སྟེ་རང་གི་དོན་གཅིག་ཀྱང་མ་བྱས་ན་རང་ལ་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ན་ངས་མི་བཟོད་སྙམ་ན། དེ་
ཐམས་ཅད་མ་བསམས་པའི་སྐྱོན་ཡིན། བསམས་ན་བདག་གི་དོན་བྱེད་པ་ལ་དོན་བྱ་བའི་ཡུལ་བདག་བདེན་པར་གྲུབ་དགོས་པ་ལ། བདག་རང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་བདག་མ་གྲུབ་པ་
ཅིས་ཤེས་ན་རིགས་པས་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་པས་ཤེས་ཏེ། བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དེ་བདག་ཏུ་གཟུང་བའི་ཡུལ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་འཛིན་ནམ། བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་བདག་དུ་འཛིན་ནམ། ཡང་ན་
དེ་གཉིས་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན། དང་པོ་ལ་འཛིན་ན་དེ་ལ་ཡང་བདག་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ན་དེ་ལ་ཡང་བདག་མེད་དེ་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། 
10-505
དེ་ཡང་སྔ་མ་འགགས་ཏེ་མི་དམིགས། མ་འོངས་བ་མ་སྐྱེས་ཏེ་མི་དམིགས། ད་ལྟར་གྱི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་དང་མཚན་མ་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ན་
ཡང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
第二，如此修习时，自己的分别念认为无论他人有苦有乐，于自己都无利害；然而自己稍有乐苦，实际上就有利害，因此先求自乐、除自苦的念头若生起，为对治此念，应修习珍爱他人胜于自己。由于从前为业因果愚痴的无明所障，不知求乐除苦的方法，如《入行论》所说："为求乐故，愚者如敌摧毁自乐。"因此，欲得安乐者应修安乐之因，欲离苦者应断苦因，应当如是思维。
10-503
苦因是什么？就是自利。在无始无尽的轮回中漂泊，体验各种轮回痛苦，这一切都由自利而生；诸佛菩萨一切圆满功德则由利他而生。如《入行论》所说："何须更多言？凡夫为自利，能仁作他利，且观此二别。"不仅如此，今生一切安乐也从利他而来，一切痛苦则从自利而来。如彼论所说："世间所有乐，皆从欲他乐；世间所有苦，皆从欲自乐。"因此，应思惟：痛苦之根本，从无始轮回以来趋入痛苦的，就是这执着珍爱自我、行自利之事。趋入安乐、除苦的良药唯有利他，所以应当唯为众生利益，如是思维。
10-504
自己从今起直至获得无上佛果之前，身语意三门的一切所作皆为他众之利，如是思维。利他所得的福德也应为众生回向，如是思维。如此思维后，所有行为皆为众生利益而行。第三，如此思维后，己心认为利他虽然重要，但若完全不为自利，自己痛苦时会难以忍受。这都是未经思维的过失。若思维，则为自利需有真实成立的自我作为所为对象，而自己并非真实成立。那么，如何知道自我不成立？通过理性考察思维可知：执我是执着五蕴为我，还是执着能执我的意识为我，或是执着这二者之外的其他为我？若执着第一者，彼亦无我，皆如梦如幻。若执着第二者，彼亦无我，意识是刹那无常，
10-505
过去已灭不可得，未来未生不可得，现在意识不成立为事物和相，如虚空般，故无执我。
;


 ། གསུམ་པ་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ན། དེ་གཉིས་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་ཀྱང་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་དེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་བདག་ཏུ་གཟུང་
བའི་ཡུལ་ཡང་མེད་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དེ་ལུས་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ནམ་སེམས་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན། ལུས་ལ་འཛིན་ན་ལུས་ཆ་
ཤས་སུ་ཕྱེ་ལ་གང་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་བསམ། དེ་ལྟར་བསམས་པས་ལུས་ལ་ཡང་བདག་མེད། སེམས་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ན་སེམས་ལ་དངོས་པོ་དང་མཚན་མ་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པས་བདག་
མེད་པས་བདག་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་བསམས་པས་བདག་ཏུ་གྲུབ་པ་མི་འདུག་པས་ད་གཞན་དོན་ཁོ་ན་བྱའོ་སྙམ་ན་གཞན་མ་གྲུབ་པར་བསྒོམ་སྟེ། བདག་མ་གྲུབ་པར་རྟོགས་ཙ་ན་དེ་ལ་བལྟོས་
པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གྲུབ་པ་མི་སྲིད་དེ། དཔེར་ན་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བདག་གཞན་གཉིས་སུ་སྣང་ཡང་། གཉིད་སད་པའི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་གྱི་བདག་ཏུ་སྣང་བ་དང་། 
10-506
གཞན་དུ་སྣང་བ་གཉིས་ཀ་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །དེ་ཙ་ན་སྣང་བ་དེ་གཉིད་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་འཁྲུལ་ནས་བདག་གཞན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བདག་གཞན་གཉི་ཀ་མ་གྲུབ་
པར་རྟོགས་ཏེ་ཡོད་མ་མྱོང་བར་ཤེས་ཙ་ན་དེ་ལ་བལྟོས་པའི་མེད་པ་ཡང་མི་སྲིད་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་བློ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་བྱར་མེད་འཛིན་མེད་དུ་གཞག་གོ །དེ་འབྱོངས་
པའི་ཚད་ནི། གཞན་གྱིས་བདག་ལ་གནོད་པ་སྐྱེལ་ན་ཡང་། བློ་མི་རྨས་པའི་ཁར་དེ་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྐྱེ་བ་སྟེ། གནོད་བྱེད་ཀྱིས་བློ་མི་རྨས་ན། །བྱང་སེམས་
ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ལགས། །ཞེས་གསུངས། དེ་ལྟར་བྱམས་པ་སྙིང་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གསུམ་ལེགས་པར་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ན་རང་འདོད་ཀྱི་བློ་དང་བྲལ། བྱེད་རྒྱུ་གཞན་དོན་ལས་མེད་པ་གཅིག་འབྱུང་། བློ་
འགྱུར་ཟེར་ཡང་རང་འདོད་མ་བྲལ་བར་འདུག་ན་མ་འབྱོངས་པ་ཡིན་པས་ད་དུང་བྱམས་སྙིང་རྗེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གསུམ་ཡང་ཡང་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། གཉིས་པ་ཤེས་རབ་བསྒོམ་པ་ནི། བྱ་བ་
ཐམས་ཅད་ནི་གཞན་དོན་དུ་སོང་། རང་འདོད་ཀྱི་འཁྲིས་ཡེ་མེད་ན་དེས་ཆོག་གམ་བསམ་ན། དེ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག །འཁོར་བ་ལས་བརྒལ་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པ་ལ། ཐབས་དེ་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་དག་གིས་སྦྱང་དགོས། 
10-507
དེ་སྦྱང་བ་ལ་ཤེས་རབ་ལ་རག་ལས་པས་དེའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་བསྒོམ་སྟེ། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། སེམས་ཙམ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་མི་རྟོག་གོ །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་
ནས་སུ། །སེམས་ཙམ་ལས་ཀྱང་འདའ་བར་བྱ། །སེམས་ཙམ་ལས་ནི་འདས་ནས་སུ། །སྣང་བ་མེད་ལ་གནས་པར་བྱ །སྣང་མེད་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ། །དེ་ཡིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས། སྤྱོད་
འཇུག་ལས། ཡན་ལག་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི། །ཐུབ་པས་ཤེས་རབ་དོན་དུ་གསུངས། །དང་། ཞི་གནས་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་ལྷག་མཐོང་གིས། །ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་ཤེས་བྱས་ནས། །ཞེས་གསུངས་པས། རེ་ཞིག་
རྣལ་འབྱོར་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་ཀྱི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་དུ་ཟད་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་དང་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའི་བདག་ཏུ་བརྗོད་པ་སྣ་
ཚོགས་དང་ཆོས་སྣ་ཚོགས་ཉེ་བར་འདོགས་པ་འབྱུང་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་དག་དངོས་སུ་ཡོད་པ་ལ་འདོགས་པ་མིན་གྱི། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་བདག་ལ་སོགས་པ་
དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡོད་པ་བརྟས་ནས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལས་བདག་དང་ཆོས་སུ་སྣང་ངོ་སྙམ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བས་ཡུལ་མེད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
第三，若执着为我，则除此二者之外的其他我在所知中不可能存在，譬如石女之子既无可执为我的对象，也无执我的意识。或者，执我是执着身体为我，还是执着心为我？若执着身体，则应思维将身体分解为部分后执着何者为我。如此思维，则身体也无我。若执着心为我，由于心不成立为事物和相，故无我，因此无我。如此思维，了知我不成立，因此决意唯为他利，然后应修习他不成立，因为一旦了悟自我不成立，由于依靠它，他也在任何方面都不可能成立。譬如在梦中虽现为自他二者，但醒来时，梦中所现的自我和他人二者都不成立。
10-506
此时，显现是由睡眠力量使自心迷乱而显现为自他。如此了悟自他二者均不成立，知道它们从未存在，则依赖于它们的不存在也不可能，远离一切有无之念，安住于无为无执。其熟练的标准是：即使他人加害于自己，不仅心不受伤，反而生起欲利益彼之殊胜心，如说："加害者不伤心，菩提心修至究竟。"如是，若慈、悲、菩提心三者善生于相续中，则远离自利心，所作唯有利他。若说心已转变，但未离自利心，则未熟练，故应再再修习慈、悲、菩提心三者。第二，修习智慧。若一切行为都成为利他，毫无自利执着，是否足够？这还不足够。为超越轮回获得无上菩提，需以三轮清净净化方便。
10-507
为净化此，需依靠智慧，故修习智慧。如《楞伽经》所说："依止唯心已，不分别外境；安住于真如，当超越唯心；超越唯心已，当住于无相；安住无相瑜伽士，彼能见大乘。"《入行论》所言："这一切支分，佛说为智慧故。"又云："知以具止之胜观，摧毁烦恼已。"因此，瑜伽士暂时了知色等外境不存在，仅是识如是显现而已。世间所说及论中所言的各种我及各种法的安立，皆为识的变现，并非施设于实有之上，而是从无始以来我等法及色等法的分别习气存在于阿赖耶识中，这些习气增长后，从阿赖耶识中生起认为显现为我及法的分别念，故无外境。


 །
10-508
ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་གོང་བུར་སྣང་བ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་འདུས་པ་ཡིན་ལ། གོང་བུར་རྩོམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནི་ཕྱོགས་དྲུག་གི་ཆ་ཡོད་པས་རྡུལ་ཕྲ་མོར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་
མེད་པར་མངོན་ཏེ། དཔེར་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །ས་བཅུ་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཁམས་གསུམ་པོ་འདི་ནི་སེམས་
ཙམ་མོ། །ཞེས་འབྱུང་། སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་དངོས་སུ། །གཟུང་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་སྟེ། །བུམ་པ་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི། །ཡུལ་ནི་གང་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས།
ལངྐར་གཤེགས་པ་ལས། ཕྱི་ཡི་དངོས་པོ་མེད་པར་ཡང་། སེམས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྣང་། །ཞེས་པས། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གཞན་མ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཞེས་ཐག་བཅད་དེ།
ཡིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་སྟན་བདེ་བ་ལ་འདུག་སྟེ། ལུས་དྲང་པོར་བཞག་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅནམ་ལུས་པ་མངོན་པར་འདོན་པར་འདོད་པའི་བསམ་པས་
སྔར་བཤད་པ་བཞིན་གྱི་ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་དང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་རིམ་པས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཉིད་དུ་གཏད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཆགས་ན་མི་སྡུག་པ་དང་། སྡང་ན་བྱམས་པ་དང་། 
10-509
གཏི་མུག་ན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་བམ་རྟེན་འབྲེལ་ལ་དམིགས་པར་བྱའོ། །ཡང་ལེ་ལོ་དང་། དམིགས་པ་བརྗེད་པ་དང་། ཞུམ་པ་དང་། རྒོད་པ་དང་། མི་རྩོལ་བ་དང་། རྩོལ་བ་དྲུག་གི་གཉེན་
པོར་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་གསུངས་ཏེ། དད་པ་དང་། འདུན་པ་དང་། རྩོལ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། དྲན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་། བཏང་སྙོམས་དང་། སེམས་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་བཞི་ནི་ལེ་
ལོའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དད་པས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་དེ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། མངོན་པར་
འདོད་པ་དེ་ལས་རྩོལ་བ་རྩོམ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ཀྱང་ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ལས་ལུས་དང་སེམས་ལེ་ལོ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་
རོ། །དེ་བས་ན་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལེ་ལོ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དྲན་པ་ནི་དམིགས་པ་བརྗེད་པའི་གཉེན་པོའོ། །ཤེས་བཞིན་ནི་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ཏེ། དེས་
ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་དག་ཉེ་བར་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་མ་ཞི་བའི་དུས་སུ་ནི་མི་རྩོལ་བ་ཉེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོར་ནི་སེམས་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །
10-510
ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་དེ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བར་གྱུར་ནས་གང་གི་ཚེ་སེམས་རང་གི་རྒྱུན་གྱི་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་ན་རྩོལ་བ་ཉེས་པ་ཡིན་པས་དེའི་གཉེན་པོར་བཏང་སྙོམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །
སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་པོ་དེ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གིས་མངོན་ཤེས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་མཆོག་ཏུ་ལས་སུ་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །
རྣམ་པར་རིག་པ་དེ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་སྟེ། རྒྱུན་ནི་རྟག་པ་ཡིན་པས་དོན་དམ་པར་ཡང་ཡོད་དོ། །གནས་གྱུར་པའི་དུས་ན་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལས་དབེན་པ་གཉིས་
སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་དཔྱད་ནས་གཟུང་བ་མེད་པས་འཛིན་པའང་མེད་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་གྱིས་བཏང་བ་རང་གིས་རང་རིག་པ་འདི་དེ་
ཁོ་ན་ཉིད་དོ་སྙམ་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
10-508
怎样说明呢？显现为整体的事物是微尘聚合，而组成整体的微尘因具有六方之分而不能成立为微尘，因此明显无境，譬如眼翳者见到虚空中缠绕的发丝等。《十地经》中也说："善男子，此三界唯是心。"《华严经》中也说："心有二种相，显现为能取所取，瓶、毯等任何境不存在。"《楞伽经》中说："无外在事物，心显现为二种。"由此断定内外一切法非他物，唯是识而已。
在与心相应的地方，坐于舒适座垫，保持身体正直，先起大悲心，以欲救度无余众生的意乐，如前所说，以止观双运次第，应将心相续于刹那间专注。若生贪心，应缘不净观；若生嗔恚，应缘慈爱；
10-509
若生愚痴，应缘择法智慧或缘起。又对治懈怠、忘失所缘、昏沉、掉举、不勤、过勤六者的对治，宣说八断行：信、欲、勤、轻安、念、正知、舍、思。其中前四种是懈怠的对治，即以具有信赖禅定功德特征的信心，瑜伽士会生起对禅定的希求心；从这希求心开始精进努力；由此获得身心轻安；由此轻安使身心从懈怠中转变。因此，应修习信心等以断除懈怠。念是忘失所缘的对治。正知是昏沉和掉举的对治，因为它能了知昏沉和掉举。当昏沉和掉举未平息时，不勤是过失，其对治应修习"思"。
10-510
当昏沉和掉举平息后，当心自然相续流转时，过勤是过失，其对治应修习舍。具足此八种断行的禅定，能圆满神通、神变等功德，成为最极轻安。
识也是缘起，因相续是常，故胜义中也存在。转依时，离能取所取，无二智慧无颠倒圆满成就存在。思维后，无所取故也无能取，舍弃二取能所，以自证自知，应如是修习"此即真实"。


 །དེ་ལྟར་གཉིས་པོ་ཅིའི་ངོ་བོར་ཡང་མ་གྲུབ་ཅིང་མེད་ཙ་ན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་བམ་རང་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱང་མ་
གྲུབ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤིང་གཉིས་དྲུད་པས་མེ་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཤིང་གཉིས་པོ་ཉིད་འཚིག་ཅིང་མེད་པའི་རྗེས་ལ་གང་གིས་སྲེག་པར་བྱེད་པའི་མེ་དེ་ཉིད་ཀྱང་རང་ཞི་བ་དེ་བཞིན་དུ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གྲུབ་ཙ་ན་ཤེས་རབ་ཉིད་ཀྱང་སྣང་བ་མེད་ཅིང་འོད་གསལ་བ་ཅིའི་ངོ་བོར་ཡང་མ་གྲུབ་པས་བྱིང་བ་དང་རྒོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་བསལ་ནས། 
10-511
བར་སྐབས་དེར་ཤེས་པ་ཅིར་ཡང་མི་རྟོག །ཅིར་ཡང་མི་འཛིན། དྲན་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་མཚན་མ་འམ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དགྲ་འམ། ཆོམ་རྐུན་མ་ལངས་
ཀྱི་བར་དུ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཤེས་པ་གནས་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་ལྡང་བར་འདོད་ན་དལ་བུས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཤིག་ནས་ལངས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མོས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་དགེ་བ་ཅི་ནུས་
བྱའོ། ། གཉིས་པ་གོམས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་སྔར་བསྒོམས་ནས། ཐབས་ཕྱི་ལ་སྒོམ་པ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཚུ་རོལ་མཐོང་བའི་ངོར་བྱས་ནས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་
པ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་སྣང་པ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་ཡིན་པ། དོན་དམ་པའམ་ཡང་དག་པར་ཀུན་རྫོབ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ། ཡོད་པ་སྐྱེ་བར་རིགས་མིན་ཏེ། །མེད་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན། ཉེས་
པ་གཉིས་ཀར་ཐལ་འགྱུར་ཕྱིར། །གཉིས་ཀ་དག་ལས་འབྱུང་བ་མིན། །དངོས་པོ་རང་ལས་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །གཞན་དང་གཉིས་ཀ་ལས་ཀྱང་མིན། །རྒྱུ་མེད་ལས་མིན་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་
མེད། །ཅེས་སམ། ཡང་ན་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དག །གཅིག་དང་དུ་མས་རྣམ་དཔྱད་ན། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་དམིགས་པས། །རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས། །སོགས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་སམ་རིགས་པས་དཔྱད་པས། 
10-512
སྐྲའི་རྩེ་མོ་བརྒྱར་གཤགས་པའི་ཚད་ཙམ་ཡང་གཟུང་དུ་མེད་དོ། །ཞེས་ངེས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས། སྔར་བཞིན་མཉམ་པར་གཞག་ནས་དེ་ལྟར་གུས་པ་དང་། ཡུན་རིང་བ་དང་། རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བསྒྲུབས་
ན་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བདེན་པ་མཐོང་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ལྟ་བུར་འབད་པ་དང་རྩོལ་བ་མེད་ཅིང་རང་གི་ངང་གིས་གྲུབ་པ་མངོན་སུམ་དུ་
བྱེད་དོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་མཐོང་བ་ཡིན་ལ་དེ་ཁ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡུམ་བར་མ་ལས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་གང་
ཞེ་ན། གང་གིས་ཅིའང་མ་གཟིགས་པའི་དོན་དེ་གཟིགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་གང་ཞེ་ན། ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་མེད་པའོ། །ཞེས་དང་། སྡུད་པ་ལས། ནམ་མཁའ་མཐོང་ཞེས་སེམས་ཅན་ཚིག་
ཏུ་རབ་ཏུ་བརྗོད། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དོན་འདི་བརྟག་པར་གྱིས། །དེ་ལྟར་ཆོས་མཐོང་བ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས། །མཐོང་བ་དཔེ་གཞན་གྱིས་ནི་བསྙད་པར་ནུས་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེ་
ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་དེ་མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་མ་རིག་པའི་མུན་པ་ཤས་ཆེན་པོས་ཁེབས་པས་ཆོས་ཉིད་འདི་དག་ཁོང་དུ་མ་ཚུད་པས་ཡུན་རིང་པོར་འཁྲུལ་པས་རྣམ་པར་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ། །
10-513
ཞེས་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ། །ཞེས་འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་བརྗེད་པས་ལངས་ནས་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་དགེ་བ་རྣམས་འཁོར་
གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如是二者以任何自性都不成立且不存在时，所谓择法智慧或自证也不成立，譬如通过摩擦两块木头生火的缘故，两块木头自身燃烧消失后，能焚烧的火亦自行熄灭；同样，证实一切具有自相共相的法皆不存在时，智慧自身也无显现、光明，不以任何自性成立，消除了昏沉、掉举等一切过患，
10-511
此刻，心不作任何分别，不执任何对象，舍弃一切忆念与作意，只要相或分别的敌人或盗贼未生起，应安住心于如是境界。当欲起身时，应缓慢解除跏趺坐姿而起，以如幻观的意乐尽力行善。第二，为熟练而先修智慧，后修方便：世俗中，从此岸见解而言，建立一切因果等，如所显现皆为真实；胜义中，如世俗所现，"有不应理生，无如空中花，二俱成过故，亦非从二生；事物不自生，亦非从他生，亦非从二生，亦非无因生，故无自性性。"或者"一切诸法性，以一多观察，自性不可得，故定无自性。"等理由或理性分析，
10-512
确定连头发分百分之一的尺寸也不可得。如是内心确信后，如前安住等持，以恭敬、长久、不间断而修习，具福之人于此生即能见真谛，现证一切法如虚空中心，无需勤作，自然成就。这是不见一切法，而称为见到真实智慧，如《中般若经》所说："什么是佛世尊智慧眼？即不见任何事物而见彼义。同样，什么是见？即不见一切法。"《般若摄颂》亦云："众生言语说见空，当思虑此如何见空？如是见法如来说，见非能以他喻述。"见到如是法性后，众生的心被无明黑暗极大遮蔽，未能理解此等法性，长久以来因迷乱而堕落败坏。
10-513
如是作意而生起大悲。如是不忘念一切法如梦的作意，起座后再为众生利益以三轮清净成办诸善行。


 །དེ་ལྟར་ཡང་སྡུད་པ་ལས། ཕུང་པོ་འདི་དག་གདོད་ནས་སྟོང་ཉིད་སྐྱེ་མེད་ཅེས། །མཉམ་པར་མ་གཞག་སེམས་ཅན་ཁམས་ལ་སྙིང་རྗེ་འཇུག །བར་སྐབས་དེར་
ཡང་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལས་ཡོངས་མི་ཉམས། །ཞེས་གསུངས། དེ་ཡང་ཐབས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་བལྟས་པས། འདས་པ་འགགས་ཏེ་མ་དམིགས། མ་འོངས་པ་མ་སྐྱེས་ཏེ་མ་དམིགས། ད་
ལྟའི་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་མཚན་མ་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ། སྙིང་རྗེ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་ལ་བལྟས་པས་དེའི་ལུས་འབྱུང་བ་བཞི་ལས་གྲུབ་པའི་བེམ་པོ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་མེད། དེའི་སེམས་ནམ་
མཁའ་དང་འདྲ་བའི་སྟོང་བ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་རང་ཡང་དེའི་དུས་སུ་གྲུབ་མ་མྱོང་། སེམས་ཅན་རང་ཡང་བློས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ནས་ཐམས་ཅད་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པ་ཅིག་ཏུ་
ཐག་ཆོད། དེ་ཁའི་ངང་ལ་བློ་བྲལ་དུ་ཁྲེས་སེ་འཇོག་པའོ། །དེས་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཡང་ཞེན་པ་མེད་པར་འཆར་ཏེ། དེ་ཀ་ལ་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཆོས་སྣང་བ་ཙམ་འདི་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
10-514
དེ་ལྟར་ཡང་ཡང་བསྒོམས་པས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་དེའི་ངང་ལས་མ་གཡོས་ཏེ་མཉམ་གཞག་དང་རྗེས་ཐོབ་མེད་པ་ཆུ་བོ་རྒྱུན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་དུ་སྲིལ་གྱིས་སོང་བ་དེ་ཀ་མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་
བུ་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཚེ་ཆོས་སྐུའི་ངང་ལས་མ་གཡོས་པར་གདུལ་བྱའི་སྣང་བ་དང་མཐུན་པར་ཤར་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་མཛད། མཛད་ཀྱང་དེ་ལྟར་བྱའོ་སྙམ་པའི་
ཀུན་སློང་སོགས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་ཏེ། དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་མེད་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་ཆ་ནས་དམིགས་པ་མེད་པའི་
སྙིང་རྗེ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་ལ་རྒྱུའི་མིང་འབྲས་བུ་ལ་བཏགས་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་གྱི་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་སྤྲོས་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཅིག་གཏན་ལ་ཕེབས་ན། སྣང་
སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེའི་ངང་དུ་རང་གྲོལ་ཞིང་རང་དག་པས་སྒོམ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལོགས་སུ་མི་རྙེད་དེ་ཙ་ན་མ་བསྒོམས་པར་སྒོམ་པ་ཆེན་པོ་རང་བྱུང་། དེ་ལྟ་བུའི་
ལྟ་སྒོམ་མཐར་ཕྱིན་ཙ་ན་ལུས་ངག་གི་སྤྱོད་པ་ཅི་བྱེད་ཐམས་ཅད་དེའི་ངང་དུ་སྤྱོད་ཅིང་། སྤོང་ལེན་མེད་པ་ཞིག་འབྱུང་། དེ་ལྟར་དུས་དང་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་དེའི་ངང་ལས་མི་གཡོ་ན་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་གྱུར་པའོ། །
10-515
དེས་ན་སྒོམ་པ་ཡིན་མིན་མེད་དེ་དམིགས་གཏད་དང་བྲལ་བ་ཞེས་དང་། སྤྱོད་པ་ལ་བླང་དོར་མེད་དེ་བྱ་བྱེད་དང་བྲལ་བས་སོ། །འབྲས་བུ་ལ་རེ་དོགས་མེད་དེ་ཤར་གྲོལ་དུས་མཉམ་པས་
སོ། །བདེ་སྡུག་བླང་དོར་མི་འདོད་ན། །ལྟ་བ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ལགས། །ཞེས་སོ། །འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་བལྟ། །ཡང་དག་
མཐོང་ན་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་གསུངས། དེ་ནི་ཟུང་འཇུག་སྒོམ་ཞེས་པས་མདོར་བསྟན། ཟུང་འཇུག་གང་ཡིན་སྙམ་ན། ཆོས་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ལ། །སྣང་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་སྦྱང་། །གང་ཟུང་དུ་འཇུག་
པ་ཞེ་ན། བདེན་གཉིས་བསྒོམས་པས་དེ་ཅིར་འགྱུར་རམ་སྙམ་ན། ཚོགས་གཉིས་བསྒྱུར་བ་འདི། ཞེས། ཆོས་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས། ཀུན་རྫོབ་ཐབས་ལ་མཁས་པར་སྤྱད་པས་བསོད་ནམས་ཀྱི་
ཚོགས་སུ་འགྱུར། དགོས་པ་ཅི་སྙམ་ན་དང་པོས་ཆོས་སྐུ། གཉིས་པས་གཟུགས་སྐུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པས། སྐུ་གཉིས་རྒྱུ་རུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་སོ།། །།
༈ ཕར་ཕྱིན་དྲུག་གི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ།
གསུམ་པ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་གི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་
ནི། ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་སྤྱོད་པ་སྟེ། །ཞེས་པས་བསྟན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如是，《般若摄颂》中说："此蕴本来空无生，非入定者于众生界起悲心，其间亦不离佛法。"此外，观察方便大悲心的自性：过去已灭不可得，未来未生不可得，现在意识不成立为事物和相。观察悲心所缘对象：其身体由四大所成是无情物，故无苦；其心如虚空空寂，苦本身当时也未曾成立；众生自身也仅是心识假立而已，确定一切皆不成立。于此境界中离心安住。由此，慈悲生起无执著，这称为缘法之悲心，因为缘于仅显现之法而生起。
10-514
如是反复修习，一切时中不离此境，无有等持和后得，融入水流相续瑜伽，这就是获得究竟果位法身。此时不离法身境界，随应化机显现，任运成办众生利益。虽作利益，却无"应当如是做"的动机等任何分别，譬如如意宝珠，虽无分别却利益众生，从这方面称为无缘大悲，实际是将因的名称安立于果。第三，若确立一切法甚深空性、离一切戏论边际，显现世界、轮回涅槃诸法于彼境界中自解脱、自清净，则不另外寻得能修之事物，此时不修而成大修习自生。如是见修圆满时，身语一切行为皆在彼境界中行持，生起无取舍者。如是一切时处若不离彼境，即是现前果位。
10-515
因此，无所谓是否为修习，称为离所缘执着；行为无取舍，因为离造作；果位无希怖，因为显现与解脱同时。"不欲乐苦及取舍，见解修至究竟。"如说："于此无所遣，亦无少可立，于真实正观，见真实解脱。"这是双运修的简述。何为双运？"法性如虚空，显现净为菩提心。"何者双运？若问修习二谛将成何？"转二资粮者。"通过现证法性成智慧资粮，通过世俗善巧方便修习成福德资粮。问及其必要性，则第一成就法身，第二成就色身，故"知为二身因。"
二、入波罗蜜多六行
第三，入波罗蜜多六行，以"行波罗蜜六"而示。
;


 །འོ་ན་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་བླང་དོར་བྱར་མེད་པ་ཅིག་ཡིན་ན་དགེ་བ་དང་དུ་མི་ལེན་ཅིང་། 
10-516
སྡིག་པ་སྤང་མི་དགོས་སམ་སྙམ་ན་མཉམ་གཞག་གི་དུས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་སྤྲོས་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་པ་བྱར་མེད་ཅིག་རྟོགས་ཀྱང་། རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་དུས་སུ་
སྣང་བ་འདི་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སྣང་བས་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་སྤང་ཞིང་དགེ་བ་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་ཏེ། སྤྱིར་རྒྱུ་འབྲས་ལ་གཉིས། ཞེན་པའི་རྒྱུ་འབྲས་དང་། སྣང་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་འབྲས་
སོ། །དང་པོ་ནི་འོ་སྐོལ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་སྒོ་ནས་ལས་དགེ་མི་དགེ་སྤྱད་པས་དེའི་འབྲས་བུ་ཡང་འཁོར་བའི་བདེ་སྡུག་སྣ་ཚོགས་ཉམས་
སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྣང་བ་འདི་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་ནས་ལས་དགེ་མི་དགེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་
ལྟ་བུར་སྤྱད་པས་དེའི་འབྲས་བུ་ཡང་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་། །སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་ནས་རྒྱུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་འབྲས་བུ་བདེ་སྡུག་འབྱུང་བ་
མི་འཐད་ཅེ་ན། མི་འཐད་པ་མེད་དེ་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གོམས་པ་མཐར་མ་ཕྱིན་ཏེ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་སུ་བཞག་པའི་འགྱུར་བ་རགས་པོ་མེད་ཀྱང་ཕྲ་བ་བག་ཆགས་མ་སྤངས་པས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །
10-517
དེ་ལྟར་ཡང་སྤྱོད་འཇུག་ལས། གང་ཚེ་སྒྱུ་མའི་བུད་མེད་ལ། །དེ་བྱེད་ཉིད་ཀྱང་ཆགས་སྐྱེ་ན། །དེ་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་བྱ་ལ། །ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་མ་སྤངས་པ། །དེས་ན་དེ་མཐོང་བ་ན་
དེ། །སྟོང་ཉིད་བག་ཆགས་ཉམས་ཆུང་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ལས་དགེ་མི་དགེ་སྤྱད་ཀྱང་བདེན་ཞེན་མེད་པས་འབྲས་བུ་འབྱིན་པར་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་འཐད་དེ། རྒྱུ་ལ་ཞེན་པ་
མེད་དེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྤྱད་པས། འབྲས་བུ་ཡང་ཞེན་པ་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཚམས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དོན་མ་རྟོགས་ཤིང་སྣང་
བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མ་རྟོགས་ཀྱི་བར་དུ་ཞེན་པའི་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་ལ་ཆོས་ཉིད་བདེན་པའི་དོན་རྟོགས་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་ཀྱང་སྒོམ་པ་མཐར་མ་ཕྱིན་གྱི་བར་དུ་སྣང་ཙམ་
གྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད། སྲིལ་གྱིས་དྲིལ་བས་ཆོས་སྐུ་མ་རྟོགས་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་ལ། ཆོས་སྐུ་རྟོགས་ནས་རྒྱུ་འབྲས་བྱ་བའི་མིང་མེད་དོ། །སྦྱིན་སོགས་ལྔ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་
བྱ་བར་བཞག་པ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཆེན་པོས་དེའི་མིང་ཐོབ་པར་བྱས་ལ་ས་ཐོབ་ནས་ནི་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་གཟུང་བས་སོ། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་བྱང་ཆུབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་ཡང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པ་མེད་པར་ཐོབ་མི་ནུས་པས། 
10-518
ཚོགས་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །ཚོགས་གཉིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་གཟུང་ནས་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་
ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། དྲུག་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་འདུན་པར་བྱེད་དོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཟང་ཟིང་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པའི་དབྱེ་བས་སོ། །
དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཡང་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་རྣམས་ལ་གཞན་སྦྱིན་པར་མི་ནུས་ཀྱི། དེ་ནི་བསྡུ་བ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དག་གིས་བསྒྲུབ་པར་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་དང་། སྙན་
པར་སྨྲ་བ་དང་། དོན་སྤྱོད་པ་དང་། དོན་མཐུན་པས་སེམས་ཅན་བསྡུ་བར་བྱའོ། །ཞེས་སེམས་ཅན་བསྡུ་བའི་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
那么，如果显现、存在、轮回、涅槃的一切法本来无生，是法身的自性，且无取舍可行，是否就不应接受善法、
10-516
不必断除恶业？虽然在等持时了悟一切法的甚深空性、离一切戏论边际、无可作为，但在后得位时，此显现如梦如幻，仍需舍弃恶业不善并实修善法。一般来说，因果有二：执着的因果和仅显现的因果。第一，我们凡夫因执著实有事物，通过迷乱而行善恶业，其果报也是体验各种轮回苦乐。第二，具有证悟的瑜伽士了知此显现如梦如幻，所行一切善恶业亦如梦如幻，其果报也如梦如幻而体验。若问："了知显现如幻，无因业和烦恼，则苦乐果报不应生起"，此并非不合理。虽了知显现如幻，但因空性修习未达究竟，虽无业和烦恼的粗大变化，但细微习气未断除，故果报生起。
10-517
如《入行论》所说："若于幻化女，幻师自生贪；此说明知识，烦恼习气未断除；由见彼女时，空性习气仍微弱。"若问：如此虽行善恶业，无实执，不应产生果报？这也合理，因于因无执著、如幻而行，故果亦无执著、如幻而体验。因果有无的界限是：在未了悟法性义理、未了知显现如幻之前，有执著的因果；了悟法性真理、了知显现如幻后，但修习未达究竟之前，有仅显现的因果。总结来说，未证法身前有因果，证得法身后无因果之名。施等五度被称为"波罗蜜多"，是因凡夫阶段以大回向而得此名，获得地位后则以三轮清净智慧摄持。若要使一切众生觉悟，其无上方便为无上菩提果位，而无圆满福慧二资粮则无法获得，
10-518
故应修二资粮。二资粮也由六波罗蜜多所摄，因此应作意："从布施波罗蜜多开始，常当圆满一切。"并对六度每一种生起希求。布施波罗蜜多有三种：财物、无畏和法的布施。其中法布施，不能单独施予一切众生，而是通过四摄法才能成办。因此，应以布施、爱语、利行和同事摄受众生，为了摄受众生而发起四种愿。
;


 །སྦྱིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་
ཟང་ཟིང་དང་། མི་འཇིགས་པའི་སྦྱིན་པ་གཉིས་ནི་བསྡུ་བའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནི་ཐབས་དེས་བསྒྲུབསཔ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་ཤེས་
རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་སྟེ་རྒྱས་པར་ཐར་པ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་བཞིན་ནོ།། །།
༈ བགྲོད་པ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ།
གཉིས་པ་འདིར་བགྲོད་པ་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་བཤད་པ་ནི། འབྲས་བུ་མི་གནས་མྱ་ངན་འདས། །
10-519
ཞེས་གསུངས་པས། དེ་ཡང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་ཀྱིས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཞིང་དང་འཁོར་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོའི་འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་མཛད་པས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་པར་མི་མཛད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས་འཁོར་བར་གནས་པར་མི་མཛད་དེ། འཁོར་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པ་ཡིན། །ཞེས་པས་དེ་རྒྱུའི་ཐེག་པ་ལས་བཤད་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་ལམ་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།། །།
༄། །འཁྲུལ་པ་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆར་བ།
བཞི་པ་འཁྲུལ་པ་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆར་བ་
ལ། གཞི་དྲི་མ་མེད་པ་ངོས་གཟུང་། ལམ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་རྩལ་སྦྱང་། འབྲས་བུ་དྲི་མ་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཚུལ་བཤད་པ་ལས།
༈ གཞི་དྲི་མ་མེད་པ་ངོས་གཟུང་བ།
དང་པོ་ནི། རང་གི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་། །
གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ། །གཉིས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །བདག་གཞན་འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་འཐད། །ཅེས་གསུངས་པས། ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་དུ་ཤེས་པ། དེ་མཐའ་དབུས་མེད་ཅིང་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་
བ། དེ་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་བམ་འགྱུར་བ་མེད་པ། དེ་ཕྱིར་སྤང་ཐོབ་གཞི་ལ་མེད་པར་བསྟན་པ་བཞིས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དང་པོ་ནི། སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོགས་པས། 
10-520
ཆོས་ཅན་གྱི་མིང་མེད་དེ་དེ་རང་དུ་དག་པས་གསེར་གླིང་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དབྱེར་མེད་ཕྱིར། ། རིགས་ནི་ཐ་དད་རུང་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས། གསེར་གླིང་དུ་ཕྱིན་ན་ཅིར་
སྣང་ཐམས་ཅད་གསེར་གྱི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ལས་ས་དང་རྡོ་གཞན་གྱི་མིང་མེད། དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཆོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་གང་ཟག་ལ་ཆོས་ཉིད་འབའ་ཞིག་ལས་ཆོས་ཅན་བྱ་
བའི་མིང་མེད་པས། སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་བྱེ་བྲག་ཕྱེད། །ཅེས་དང་། གཅིག་གི་ལྟ་པོ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་ཀུན་ཀྱི་ལྟ་པོ་ཡིན། །ཞེས་འབྱུང་། གཉིས་པ་ཆོས་ཉིད་དུ་བཞག་པ་དེ་ཡང་མཐའ་དབུས་
མེད་ཅིང་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་མཐའ་བཙལ་བས་མཐའ་མ་རྙེད། དེ་ལ་བལྟོས་པའི་དབུས་ཀྱང་རྙེད་མི་སྲིད། དེས་ན་མཐའ་དབུས་དང་བྲལ་བ་བཞིན། ཆོས་ཉིད་
ཀྱི་དོན་ལ་མཐའ་བཙལ་བས་མཐའ་མི་རྙེད་དེ། མ་རྙེད་ན་དེ་ལ་བལྟོས་པའི་དབུས་ཀྱང་མི་རྙེད། དེས་མཐའ་དབུས་དང་། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ་
བློས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། དེས་ངག་ཏུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འཕེལ་འགྲིབ་བམ་འགྱུར་བ་མེད་པ་སའི་སྙིང་པོ་གསེར་ལྟ་བུ་སྟེ། གསེར་དེ་འཇིམ་པའི་སྤྲག་ཏུ་བཅུག་པ་ངན་དུ་མ་སོང་། 
10-521
འདམ་ནས་བཏོན་ཏེ་སྦྱངས་ཤིང་བྱི་དོར་བྱས་ཀྱང་བཟང་དུ་མི་འགྲོ་ལ་བཟོས་པས་མ་འཕེལ་པ་བཞིན། ཆོས་ཉིད་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པས་མ་འགྲིབས་ལ་ངན་དུ་མ་སོང་། སངས་རྒྱས་
གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པས་མ་འཕེལ་ལ་བཟང་དུ་མ་སོང་བའོ། །དེ་ལ་སྤང་རྒྱུ་འམ་ཐོབ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉི་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཉི་མ་ལ་མུན་པ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བ་ཡིན་
པ་བཞིན། ཆོས་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པས་དེའི་སྟེང་ནས་སྤང་དུ་མེད། ཡོན་ཏན་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་བཞུགས་པས་དེ་ལས་ཐོབ་བྱ་སྔར་མེད་པ་ཅིག་ཐོབ་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
在三种布施中，财物和无畏布施二者是作为摄受方便，而法布施是通过此方便成就的。同样地，应当圆满持戒、忍辱、禅定和智慧波罗蜜多，详细内容如《解脱宝严》所说。
二、不住行涅槃
第二，此处解说不住行涅槃："果位不住涅槃"
10-519
如是说。通过布施等方便，圆满持有色身、佛土、眷属等大受用果报，故世尊不住于涅槃。以智慧断除一切颠倒，故不住于轮回，因为轮回是颠倒本性。"摄大士"，是将因乘所说大士道路简要显示。
四、迷乱显为智慧
第四，迷乱显为智慧分为：辨认无垢基础、修习无垢道、显现无垢果的方法。
一、辨认无垢基础
首先："自心之法性，及他心法性，二者无有别，我他执着何能立？"如是说明，一切皆知为法性，彼无边中离戏论，彼无增减或变化，故基无断得，以四点确立。第一，了悟一切显现声音诸法是自心法性无生，
10-520
则无法相之名，因自性清净如至金洲。"法界无差别，故种姓非异。"如说，若至金洲，一切所见皆为金性，无土石等他名。如是比喻，对了悟显现为法性的人，除法性外无法相之名，如说："刹那分别一切"和"见一者，即是见一切者"。第二，所安立的法性无边无中离戏论如虚空，寻找虚空边际不可得，依此而言的中心也不可能找到，故离边中，如是寻求法性义理不得边际，不得则依此的中心也不得，故远离边中及有无等一切戏论，超越心思，不可言说。第三，法性无增减变化如地藏金，金置于泥团不变劣，
10-521
从泥中取出净化打磨也不变好，加工不增；同样，法性在众生相续中不减不劣，在佛相续中不增不优。第四，法性无所断无所得如太阳，太阳自性明亮无黑暗，法性亦自性清净故无可断，功德任运住故无先前不存在而今需获得的所得。


 །དེ་
ལྟར་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་ལ་ཆོས་ཉིད་ངོས་ཟིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ ལམ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་རྩལ་སྦྱང་བ།
གཉིས་པ་ལམ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་རྩལ་སྦྱང་བ་ལ། ལྟ་བ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཏན་ལ་འབེབས་པ། སྒོམ་པ་འོད་གསལ་དྲི་
མེད་ལ་གོམས་པར་བྱ་བ། སྤྱོད་པ་ཅིར་སྣང་ཐུག་ཕྲད་རང་གྲོལ་དུ་ཁྱེར་བ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། འཁོར་བའི་རང་བཞིན་ཤེས་གྱུར་པ། །དེ་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་པར་བརྗོད། །དེ་སྐད་གསུངས་
པས་འཁོར་འདས་ལ། །བཟང་ངན་འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་འཐད། །ཅེས་གསུངས་པས་སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བར་ཤར་བ་སྟེ། དེ་ལ་དབྱེ་ན་གསུམ། ཕྱི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། 
10-522
ནང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། གསང་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཕྱི་ཚོགས་དྲུག་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ལ། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཡང་སྣང་
བ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱང་དུས་ལ་སྔ་ཕྱི་མེད་ཅིང་དངོས་པོ་ལ་བཟང་ངན་མེད་པས་ན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །དེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་ངོ་མ་ཤེས་པ་ཇི་སྲིད་དུ་
ཕྱི་གཟུང་བའི་ཡུལ་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་ངོས་ཟིན་པ་ལ་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་མིང་བཏགས་པས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ། ཡུལ་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་མིང་བཏགས་
པ་ཇི་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས། གཉིས་པ་ནི། ནང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པའང་འོད་གསལ་སྟོང་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ལ། འོད་གསལ་སྟོང་པའང་སེམས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་
ཏེ། དེ་གཉིས་ལ་དུས་ལ་སྔ་ཕྱི་མེད་ཅིང་དངོས་པོ་ལ་བཟང་ངན་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ངོས་མ་ཟིན་པ་ཇི་སྲིད་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། ངོས་ཟིན་ན་ངོ་
བོའི་སྒོ་ནས་མིང་བཏགས་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། ཡུལ་ཅན་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་མིང་བཏགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཡིན་ལ། 
10-523
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །དེ་ངོས་མ་ཟིན་པ་ཇི་སྲིད་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ། དེ་ངོས་ཟིན་པས་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་
བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་རིག་པའི་རྟོག་པ་དག་སྟེ་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་དབྱེར་མེད་པ་དེ་ལ་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་
སུ་ཐ་སྙད་བཏགས་ཀྱི། དོན་ལ་ཡེ་ཤེས་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ་པས་མི་ཆོག །སྒོམ་པ་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས། དེ་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་ལེན་ན། སྟོང་དང་རྟེན་འབྱུང་དོན་
གཅིག་པ། །དབུ་མའི་ལམ་དུ་གསུངས་པ་ལ། །སྟོང་ཉིད་སྟོན་པའི་བླ་མ་ཅིག །ལོགས་ནས་དགོས་པ་ཇི་ལྟར་འཐད། །ཅེས་གསུངས་པས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་
འོད་གསལ་སྟོང་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཆོས་སྐུའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། གདོད་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པ་སྤྲོས་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་མངོན་སུམ་དུ་ཞལ་མཇལ་བ་དེ་ཀ་བླ་མ། དེ་
ཀའི་ངང་ལ་སྒོམ་པ་དང་མི་སྒོམ་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་འཛིན་གྱི་བློའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བར་བྱས་ལ་བློ་བྲལ་གྱི་ངང་དུ་ལས་མེད་དུ་བཞག་པ་སྟེ། 
10-524
ཆོས་ཉིད་སྤྲོས་དང་བྲལ་བ་ལ། །ཤེས་པ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བར་བཞག་ཅེས་པའོ། །དེ་ཀས་སྒྲོ་འདོག་ཐམས་ཅད་ཆོད་པས། ཕྱི་ནས་སྒྲོ་འདོག་གཅོད་བྱེད་གཞན་བརྟེན་མི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
如是确定，称为认识法性。
二、修习无垢道
第二，修习无垢道分为：确立大手印见解，修习无垢光明，将行为任何显现当下解脱而行持，三者中首先是：知晓轮回本性，彼即称涅槃，如是所说故，轮涅执好坏，如何能合理？如是说，一切显现声音诸法显为俱生智慧之相，分为三种：外俱生、
10-522
内俱生和秘密俱生。第一，外在六聚境的一切显现与法性空性俱生，法性空性也与显现俱生，二者在时间上无先后，在事物上无好坏，故称俱生。在未识别其俱生之前，外在所取境是分别念，认识俱生后，从自性角度命名为"俱生智慧"，从了知对境角度命名为"遍知智慧"。第二，内在能取识也与光明空性俱生，光明空性也与心能取识俱生，此二者在时间上无先后，事物上无好坏。如是未认识俱生时，是能取分别念，若已认识，从自性角度命名为"俱生智慧"，从了知主体角度命名为"如所有智慧"。第三，断除增益的智慧与法界俱生，
10-523
法界也与断除增益的智慧俱生。未认识之前是俱生智慧，认识后，经法界智慧加持，清净觉知的分别念，彼法界与智慧无别，此亦称"如所有遍知双入智慧"，虽安立为"无分别智慧"之名，实际无智慧。第二，确立见解不足，需要修习实修。如何实修？"空性缘起义一致，说为中观道，教授空性上师，需另寻有何理？"如是说，缘起显现声音诸法本来光明空性无生，是法身本性，从本初清净、远离一切戏论边际而亲证，彼即上师。于彼境界中，远离修与不修、有与无等能所执心垢染，无作安住于离心境界，
10-524
即"法性离戏论，心识离戏安"。以此断除一切增益，故不需另依能断增益他者。


 །གསུམ་པ་ནི།
རང་གི་སེམས་ལ་བཟོ་ཤེས་ན། །ཐམས་ཅད་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པས། །ཇི་ལྟར་སྣང་ཡང་བློ་སྦྱོང་གི །གྲོགས་དང་མཐུན་པའི་རྒྱུ་རུ་སྦྱར། །གེགས་སེལ་ལོགས་ནས་ཅི་ཞིག་དགོས། ཞེས་གསུངས་ཏེ། ལྟ་སྒོམ་
གྱིས་སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཅིང་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྗེས་ཀྱི་གནས་སྐབས་སུ་སྣང་བ་གང་དང་ཕྲད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་
ཡེ་ཤེས་སུ་ངོས་ཟིན་པས་ཚོགས་དྲུག་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རང་གྲོལ་དུ་འགྲོ་བ་དཔེར་ན་སྔར་འདྲིས་ཀྱི་མི་དང་ཕྲད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེས་སྣང་བ་གཟུགས་ལ་དམིགས་པའི་དུས་སུ་སྣང་
སྟོང་གཉིས་མེད་དུ་གཏན་ལ་ཕེབས་ཏེ། སྦྲུལ་དུ་གཟུང་བའི་ཐག་པ་ལ་ཐག་པར་མཐོང་བ་དང་། སྦྲུལ་འཛིན་ཞིག་པ་དུས་མཉམ་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ནས་རྙེད་ན་དགའ་
མ་རྙེད་ན་མི་དགའ་བར་འཛིན་པ་མགོ་སྙོམས། དེ་བཞིན་བརྗོད་པ་སྒྲ་དང་ཕྲད་པའི་དུས་གྲགས་སྟོང་དུ་ཤེས་པས། གྲགས་ན་དགའ། མ་གྲགས་ན་མི་དགའ་བ། བསྟོད་ན་དགའ། སྨད་ན་མི་དགའ་བ་བཞི་ལས་རང་གྲོལ་ཏེ་མགོ་སྙོམས་པའོ། །
10-525
སྣོམ་པ་དྲི་བྲོ་བ་རོ། རེག་པ་འཇམ་རྩུབ་ཐམས་ཅད་ཚོར་སྟོང་དུ་གཏན་ལ་ཕེབས་ནས། བདེ་ན་དགའ། སྡུག་ན་མི་དགའ་བ་རང་གྲོལ་ཏེ་མགོ་སྙོམས་པས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་འཆིང་བ་
དང་འབྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །ད་དུང་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་སྣང་ཤས་འདུག་ན་དེ་ལྟར་གཏན་ལ་མ་ཕེབས་པའམ། ཕེབས་ཀྱང་བརྟན་པ་མཐོབ་པ་ཡིན་པས་སྔར་བཞིན་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ལ་
ཡང་དང་ཡང་དུ་འབད་པར་བྱའོ།། །།
༈ འབྲས་བུ་དྲི་མ་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཚུལ་བཤད་པ།
གསུམ་པ་འབྲས་བུ་དྲི་མ་མེད་པ་ནི། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་གཞུང་ཚིག་ལ། ལོགས་སུ་བཀར་བ་མེད་ལ། ལམ་དེ་ཉམས་སུ་
བླངས་པས་གོམས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ན་འབྲས་བུ་སྐུ་གསུམ་རོ་མཉམ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སྐུ་གསུམ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ནོ། །སྐུ་གསུམ་དུ་འཇོག་པ་ནི་དེས་
རང་དོན་དུ་སྤངས་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་ལ། གཞན་དོན་དུ་ཐོབ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་ཐོབ་པས་སོ། །དེ་ལས་གཉིས་སུ་འོང་བ་ཡང་། ཡེ་ཤེས་ལས་ལོངས་སྐུ་
འབྱུང་ལ། ཐུགས་རྗེ་ལས་སྤྲུལ་སྐུ་འཆར་བའོ། །དེ་ལྟར་སྐུ་གསུམ་དུ་འཇོག་པ་ཡང་གདུལ་བྱ་ལ་བལྟོས་ནས་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མི་སྣང་ལ་ཞེན་པ་མེད་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས། 
10-526
སྟོན་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་གདུལ་བྱ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མདོ་ལས། མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་རྒྱུ་བ་ལ། །དོན་ཀུན་སྣང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཁོང་དུ་ཚུད་པར་བྱ། ཞེས་གསུངས། དེའང་དབྱིངས་དེ་བཞིན་
ཉིད་དེ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་དབྱེར་མེད་པ་ཙམ་ལ་བྱའོ། །སྣང་ལ་ཞེན་པ་མེད་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཁམས་ས་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པ་སྟོན་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་གདུལ་བྱ།
སྣང་ལ་ཞེན་པ་དང་བཅས་པའི་མ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དགའ་ལྡན་ནམ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་འམ། འཛམ་བུའི་གླིང་པ། སྟོན་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་གདུལ་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་ནི་ལྡོག་པ་ཐ་
དད་པ་ལས་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་གསུང་ངག་ལམ་མཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྗེ་བཙུན་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་རྩ་
བའི་ཚིགས་བཅད་དང་། གསུང་དུམ་བུ་ཁྲིགས་སུ་གནས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་པདྨ་དཀར་པོས་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་ཞེས་བྱ་བ་ཙ་རི་ཏྲའི་གནས་སྒོར་སྦྱར་བ་ལས། སྙིང་པོ་ཀུན་གྱིས་གོ་བདེར་བསྒྲིལ་
བ་འདི། ལོ་གྲོ་དོལ་ཕ་རལ་ཙན་དན་སྟེངས་ཀྱི་སྐྱེད་ཚལ། ལོ་མའི་སྡིང་ཁང་ཉམས་དགའ་བར་སྦྱར་བ་རྫོགས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的完整直译：
第三：
若知自心之本质，一切非实成立故，无论何种显现皆，转为修心顺缘因，另寻障碍除法何须？如是说，通过见修而确立一切显现声音诸法为俱生智慧并修习的力量，在后得位时，对所遇一切显现皆认知为俱生智慧，因此六境一切显现自解脱，如同遇见旧识之人。于缘色显现之时确立为显空不二，如同将绳误认为蛇，见绳与蛇执消失同时。由此，于世间八法中，得则喜不得则忧的执着平等。同样，遇到声音时了知为声空，由此声名则喜，无声名则忧，赞则喜，贬则忧四者自解脱而平等。
10-525
嗅香味、尝味道、触摸柔硬等一切确立为感受空性，乐则喜，苦则忧自解脱而平等，由此解脱世间八法束缚。若仍有八法偏向，则是未确立或虽确立未获稳固，因此应如前再再精勤于见修行三种实修。
三、显现无垢果之方法
第三，无垢果即是不住涅槃，故经文中无单列，修习彼道达究竟，获得果位三身等味大乐身，彼三身即五智本性。安立为三身是因为：为自利获得圆满断证法身，为他利获得圆满所得二色身。二身之生起：从智慧生起报身，从大悲显现化身。如是安立三身也是依所化而立，其方式如何？不显现且无执著者为智慧界，
10-526
是法身佛所化，如经云："无分别智行中，一切义无显现故，应证悟此义。"此亦仅是法界如是与能证智慧不可分离。显现而无执著的净世间界，入大地者为报身佛所化。显现且有执著的不净世间界，兜率天或三十三天或瞻部洲者为化身佛所化。五智唯是反体差别，非实体差别。此乃法王达波拉杰语教《胜道宝珠鬘》，由尊者自作根本偈颂及语录排列详说，白莲花于秘密法洲名扎日札圣地门作，将此精要汇集为易解，于洛卓多巴绒旃檀台花园叶宫殿胜处撰著圆满。


། །།




这是完整的直译：
。。
（注：原文仅包含藏文中的句号标点，我已按要求直译成简体中文，不包含任何意译或缩略。原文中只有藏文标点符号，无实质内容需要翻译。）


